دیده بان کوهستان

روزجهانی تالاب‌ها یک رویداد بین‌المللی است که هر سال در 2 فوریه مورد تجلیل قرار می‌گیرد و امضای کنوانسیون رامسر پیرامون تالاب‌ها را که در 2 فوریه 1971 رخ داد، مورد توجه قرار می‌دهد.

امسال، روز جهانی تالاب‌ها پیرامون شناخت ارزش مهم تالاب‌ها برای تفریح و گردشگری است.

کامبیز بهرام سلطانی، یکی از کارشناسان و کنشگران برجسته ی محیط زیست ایران، در روز 30 دی ماه درگذشت. برای آشنایی بیشتر با او می توانید نگاه کنید به؛

شماری از مقاله های او، در: تارنمای  مهار بیابان زایی

کتاب های او، در: تارنمای راسخون

هفت جمله از او، به گزینش ناصر کرمی در ایرن

پاسخ او به دوست کوه نورد ما، نادر ضرابیان در: دیده بان طبیعت بختیاری

سوکنامه ای که محمد درویش نوشته است: اینجا

و داستانکی که ناصر کرمی به یاد او نوشته است: اینجا.

دوم فوریه، سیزدهم بهمن، روز جهانی تالاب ها است. به این مناسبت، دفتر نمایندگی انجمن در ساری، برنامه ای را در روز 14 بهمن  در آشوراده ترتیب داده است که در آن دکتر اسماعیل کهرم، پرنده شناس و کنشگر محیط زیست، حضور و سخنرانی خواهد داشت. هدف از برگزاری این همایش و بازدید، جلب توجه طبیعت دوستان به اهمیت زیستبوم های بسیار با ارزش تالابی، و درخواست از مسوولان برای تلاش بیشتر در جهت حفاظت از آن ها است. علاقمندان به حضور در این برنامه می توانند با دفتر انجمن کوه نوردان ایران (تهران- 66712243) تماس بگیرند.

برنامه ی دیگری هم در روز 13 بهمن با سازماندهی انجمن پیشگامان محیط زیست کیاشهر و انجمن پایشگران محیط زیست (پاما) در تالاب بوجاق برگزار خواهد شد. برای شرکت در این برنامه که شماری از اعضای انجمن کوه نوردان هم در آن حضور خواهند داشت، می توانید با تلفن 09196363707 تماس بگیرید.

یادداشتی از محمد درویش درباره ی تالاب شادگان را در شرق بخوانید.

جایزه ی دکتر تقی ابتکار

برای دانشوران و فعالان محیط زیست –اسفند 1390‏

دوره ی هفتم 
 

مرکز غیردولتی صلح و محیط زیست، هر سال از بین تلاشگران عرصه ی محیط زیست در زمینه های علمی، تحقیقاتی، فرهنگی و فناوری براساس رای ‏هیات داوران جوایزی اعطاء می کند.

‏ فعالیت های انجام شده می تواند شامل موارد زیر باشد:

‏ ‏۱- ابداعات، اختراعات و طرح هایی که در جهت جلوگیری از آلودگی یا تخریب محیط زیست باشد.

‏ ‏۲- خلاقیت ها (نظری و کاربردی ) و ابتکاراتی که با اجرای آن آلودگی و تخریب محیط زیست کاهش پیدا کند.

‏ ‏۳- ارایه ی طرح های علمی که موجب نجات گونه های کمیاب و در معرض خطر انقراض گیاهان و جانوران شود.

‏ ‏۴- فعالیت هایی که به سبب آن دانش زیست محیطی جامعه ارتقاء یافته و فرهنگ زیست محیطی در سطحی فراگیر اشاعه یابد.

‏ مدارک لازم :

گزارشی تصویری از همایش  12 دی در سمنان را که به مناسبت روز جهانی کوهستان برگزار شده بود،  می توانید در تارنگار دفتر نمایندگی انجمن در سمنان و مهدیشهر ببینید.

با سپاس از توجه دوستان، به آگاهی می رساند که این تارنگار تا روز دوشنبه 3/11 یادداشت نویی نخواهد داشت.

شماری از مدیران ما، آن قدر "گاف" در کارنامه ی خود، و آن قدر از نگرانی مردم ترس دارند که حتی در مورد آن چه که بد یا خوب اش  مستقیما در حوزه ی مسوولیت ایشان نیست، می کوشند اوضاع را روبراه وانمود کنند! مثلا، در مورد زمین لرزه هم که یک پدیده ی طبیعی است، غالبا مایل اند که بگویند جای نگرانی نیست! چنین است که درباره ی آلودگی هوای تهران که "اظهر من الشمس" (یا "تاریک تر از دوزخ" است!) امیر حسین وحدتی رییس مرکز ملی هوا و تغییر اقلیم، مدعی است که  در تهران هیچ خطری در اثر انتشار آلاینده‌های گازی شهروندان را تهدید نمی‌کند (نگاه کنید به: مهار بیابان زایی).

حقیقت اما این است که مسوولان باید در تهران شرایط اضطراری اعلام کنند؛ از آن جا که به دلیل عقب ماندگی صنایع ایران از جریان روز جهان، موضوع تحریم های اقتصادی تحمیل شده بر کشور، و سو’ مدیریتی که هیچ چشم اندازی برای بهتر شدن آن در آینده ی قابل پیش بینی نیست، امکان ارتقای کیفیت خودروها و بنزین  وجود ندارد... تنها راه بهتر شدن هوای تهران و شهرهای بزرگ دیگر، محدود ساختن هرچه بیشتر ورود خودروها و موتورسیکلت ها به شهر است. پیشنهادهای مرا در این زمینه که از سال گذشته به شورای شهر تهران، رسانه ها، و دیگران داده ام، می توانید در  اینجا بخوانید.

همچنین می توانید بازتاب "نامه ی سه نفره" را در رادیو تهران و رادیو ایران صدا، در اینجا ببینید یا بشنوید.

انجمن کوه نوردان ایران، انجمن دوستداران دماوند، و انجمن یاوران زمین، کوه نوردان و دیگر طبیعت دوستان را به برنامه ریزی و مشارکت در فعالیت های مرتبط با "هفته ی منابع طبیعی" فرا خوانده اند. متن فراخوان به شرح زیر است:

 فراخوان مشارکت در برنامه های درخت کاری

 و حفظ جنگل و مرتع

جنگل ها و مراتع طبیعی و درختان دست کاشت، منشأ هوای سالم  و آب پاک برای جوامع انسانی و حیات وحش هستند.

کوهستان ها، دربر گیرنده ی بخش عمده ی پوشش های گیاهی با ارزش و بستر آبخیزهای اصلی کشور ما هستند.

کوه ها، به دلیل اختلاف ارتفاعی که پدید آورده و ویژگی های متفاوتی که در ترازهای گوناگون دارند، تنوع گیاهی و جانوری کم مانند و چشم اندازهای خیال انگیزی را فراهم آورده اند.

حیات جلگه ها و شادابی دشت ها، مرهون کوهستان است.

هر هکتار جنگل، سالانه در حدود هزار وششصد متر مکعب آب ذخیره و حدود دو و نیم تن اکسیزن تولید می کند.

با همه ی ارزشی که جنگل ها و مراتع کوهستانی دارند، شوربختانه کشور ما دارای یکی از بالاترین رکوردهای جنگل زدایی و فرسایش خاک در جهان است.

 پیشنهادهای ما به سازمان های کوه نوردی و سمن ها

هفتمین همایش سالانه ی "روز جهانی کوهستان"

11 دسامبر، روز جهانی کوهستان نامیده شده است؛ انجمن کوه نوردان ایران از سال 1384 با همکاری باشگاه ها و سازمان های مردم نهاد دیگر، برنامه هایی را به این مناسبت برگزار کرده است.

امسال نیز، پس از همایش های دانشگاه شریف (تهران)، همدان، سمنان، هشتگرد، و آمل، همایش دیگری در تهران با همکاری شرکت فرهنگی- ورزشی سایپا برگزار می گردد.

۲۸ دی ۱۳۹۰ از ساعت ۱۷ تا ۲۰

 تهران - خیابان انقلاب، خیابان خاقانی، روبروی دانشگاه تربیت معلم، ستاد سامان‌دهی فعالیت‌های سازمان‌های مردم‌نهاد شورای شهر تهران

موضوع

گزارش نخستین و دومین صعود زمستانی قله ی دوبرار از گُرده ی شمالی در سال های 1363 و 1388؛ عباس محمدی و مهدی فرهادی

گفتگو و نمایش اسلاید درباره ی موضوع امسال روز جهانی کوهستان: "کوه ها و جنگل ها"

معرفی و تقدیر از چهره ی فعال در ارتباط با موضوع سال گذشته ی روز کوهستان: "مردمان کوه نشین"

مقدم شما را گرامی می داریم

محمد درویش عزیز زحمت کشیده و سیاهه ای از تارنماها و روزنامه هایی که تا کنون نامه ی "می خواهیم نفس بکشیم!" را منتشر کرده اند،‌ تهیه کرده (و هر روز هم آن را به روز می کند). در زیر، این سیاهه را می بینید:

 پایگاه خبری قانون ، وگن کایند ، نایبند ، بازنگار ، خبر فارسی ، سیاسرد ، واگویه ها ، دیده بان میانکاله ، سلامت نیوز ، دیده بان طبیعت بختیاری ، عصر ایران ، دیده بان کوهستان ، دیده بان زاگرس ، سبزپرس ، خبرگزاری مهر ، یاس نو ، خبر لینک ، بورس 24 ،  بوم ِسا ، آوای محیط زیست ایران ، خبر پو ، بازتاب ، جمعیت اتحاد سبز استان سمنان ، انجمن علمی جنگلبانی ایران ، افکار نیوز ، بی رنگی ، ببین نیوز ، پرنیوز ، خبرساز ، فردا ، روزنامه همشهری ، با خانواده ، اخبار اقتصادی و ...

این نامه، به پیشنهاد محمود بهادری دوست خوب کوه نوردم که اکنون مدیر برنامه ها و کارگاه های آموزشی "دکا" است، تهیه شد (البته او در مورد متن نامه و شیوه ی ارایه ی آن نظرهایی داشت که فرصتی برای لحاظ کردن آن ها نبود) . محمود گفته بود که باید حق خودمان در برخورداری از هوای سالم را مطالبه کنیم. بدیهی است که تا حقی مطالبه نشود، کسی آن را به شما هدیه نخواهد کرد!

من بارها گفته ام که امر محیط زیست، به ویژه در ایران، بیش از آن که یک موضوع فنی/ علمی باشد، یک موضوع اجتماعی است (از جمله در اینجا و اینجا، همچنین نگاه کنید به "دسته بندی مطالب" این تارنگار). در ایران، ما مشکل قانون شکنی، همه شمول نبودن قانون، و زیر پا گذاشته شدن بدیهیات محیط زیست و توسعه ی پایدار را داریم؛ در این شرایط، برای بهبود وضع محیط زیست کشور، بسیار بیش از مباحثات علمی، نیازمند کنش اجتماعی هستیم. امیدوارم که همه ی دوستداران محیط زیست ایران، با پی گیری خواسته های خود، حضور در عرصه ی اجتماع، همکاری با یکدیگر، دوری کردن از مجادله و تفرقه، و البته با آموزش و آموختن، محیط زیست را به یک خواست و جنبش اجتماعی بدل سازند.

نامه به مقام های ارشد کشور درباره ی آلودگی هوا

نامه ی زیر را سه تن از فعالان محیط زیست ایران (اسماعیل کهرم، محمد درویش، عباس محمدی)امضا کرده و به دفتر رییسان قوه های سه گانه و شماری از دیگر مسوولان و همچنین به رسانه ها (از جمله: سبز پرس) داده اند. به گفته ی محمد درویش، "...  تصمیم گرفتند تا نامه‌ای به خدا بنویسند و رونوشتش را بفرستند به درگاه هر آدمی که در این ملک مسئولیت دارد.  همه‌ی حرف آنها یک زنهار ساده اما حیاتی  است؛ این که تهرانی‌ها می‌ترسند دیگر نفس بکشند! آیا فریادرسی هست؟

  به: هر آن کس که مسوولیت دارد

 از: چند شهروند ساده

 موضوع: می خواهیم نفس بکشیم!

 خانم ها و آقایان مسوول!

 ما، از سوی میلیون ها شهروندی که در چنبره ی گرفتاری های روزافزون زندگی، فرصت چاره اندیشی و حتی اعتراض به آلودگی دهشت انگیز هوا، این آنی ترین نیاز هر موجود زنده، را ندارند، اعلام می کنیم که: می ترسیم نفس بکشیم! هوای پایتخت کشور و چندین شهر بزرگ دیگر ایران، نه چند درصد بلکه چندین برابر بیش از حد مجاز آلوده است.

آیا شما که تکلیف قانونی تأمین «خدمات بهداشتی و درمانی و مراقبت های پزشکی» همگان را بر عهده دارید (اصل بیست و نهم قانون اساسی)، شما که مسوولیت «پیشگیری و ممانعت از هر نوع آلودگی و هر اقدام مخربی که موجب بر هم خوردن تعادل و تناسب محیط زیست شود» را دارید (ماده ی 1 قانون حفاظت و بهسازی محیط زیست)؛ شما که مسوول اعمال ممنوعیت «هر عملی که موجبات آلودگی هوا را فراهم نماید» هستید (ماده ی 2 قانون نحوه ی جلوگیری از آلودگی هوا)؛ شما که موظف به اعمال محدودیت برای وسایل نقلیه ی موتوری در شهرهای آلوده هستید (ماده ی 2 آیین نامه ی اجرایی تبصره ی ماده ی 6 قانون جلوگیری از آلودگی هوا)؛ شما که وظیفه ی کاستن از آلودگی هوای تهران، کاستن از تردد خودروها، روان ساختن ترافیک تهران، تأمین بنزین و نفت گاز استاندارد، نظارت بر تولید خودروهای استاندارد، و آگاه کردن و جلب مشارکت مردم در موضوع کاهش آلودگی هوای تهران را داشته اید (مصوبه ی 1379 هیات وزیران راجع به کاهش آلودگی هوای تهران)؛ شما که باید تا چهارده سال دیگر، جمهوری اسلامی ایران را به جامعه ای برخوردار از «سلامت، رفاه، محیط زیست مطلوب، و الهام بخش جهان اسلام» بدل سازید (سند چشم انداز 1404)؛ و شما که خود و عزیزان تان در این فضا تنفس می کنید؛ آیا وظیفه هایی را که بر عهده داشته اید، به تمام و کمال یا حتی در حد امکان، به انجام رسانده اید؟!

  

نپندارید که تنها "جنگل را بیابان می کنند"...، بیابان را نیز چنان تخریب می کنند که دوزخ را فرا روی خویش ببینید!

مشتی مدیر بی خبر از ابتدایی ترین اصول توسعه ی پایدار، و مشتی پیمانکار حریص... سیمای هر نقطه از این سرزمین را زخم خورده و چرکین ساخته اند.  آن یکی ها برای گرفتن بودجه های بزرگ تر، پایبند هیچ گونه حفاظت از میراث های فرهنگی و طبیعی نیستند؛  و این یکی ها برای بالا بردن آمار خاک برداری و دیگر عملیات خود، در کشیدن یک خط لوله، جنگل را به عرض صد متر می تراشند؛ و در بر پا کردن یک دکل، کیلومترها جاده ی مخرب و بدساز در میانه ی بیابانی که می تواند بهترین جاذبه ی درآمد زای یک استان خشکسالی زده باشد، می کشند.

گزارش بهمن ایزدی  از تخریب "کلوت های شهداد" را در همشهری، و عکس های تکان دهنده ی این عملیات بی ملاحظه ی راه سازی را در مهر ببینید.

آخرین روز برای ثبت نام؛ چهارشنبه 21 دی ماه

اطلاعات بیشتر در تارنمای انجمن کوه نوردان ایران

در پی شکل گیری پژوهشکده ی دماوند شناسی و نشست های دیگر، شماری از سازمان های دولتی و  غیردولتی تصمیم به برگزاری همایش ملی دماوند کوه در تیر ماه 1391 و در نزدیکی "روز ملی دماوند" گرفته اند. از همه ی پژوهشگران و دوستان کوه نورد و طبیعت دوست درخواست داریم با تهیه ی مقاله برای این همایش، بر غنای آن بیفزایند.

سیاوش یالپانیان در سبز پرس مطلب ارزنده ای با عنوان "شرافت حیات" درباره ی گرگ ها نوشته است. پیشنهاد می کنم حتما آن را بخوانید.

در این سرمای جان گداز زمستانی، از گرگ ها و دیگر جانورانی که در نزدیکی روستاها و شهرها می بینیم، حمایت کنیم؛ با مردم در این باره گفتگو کنیم و از مسوولان، نظارت بیشتر را مطالبه کنیم.

چند روز پیش، رامیار کاردار کوه نورد و وبلاگ نویس جوان، در وبلاگ خودش که کوهستان نام دارد، از این که مطالب تهیه شده به دست یک شخص، از سوی دیگران بدون آوردن نام مولف منتشر می شود، گله کرده بود. از قضا با مراجعه به وبلاگی که رامیار برای مثال آوردن به آن اشاره کرده بود، دیدم که مقاله ای از من هم بی ذکر نام نویسنده در آن جا است! و این چندمین و چندمین بار است که چنین مواردی را دیده ام؛ حتی مطالب خودم را در مجله ی "کوه" دیده ام که کسی به نام خودش جا زده (بی آن که مدیر مجله بداند)، و یا یک "دکتر" و مدیر دولتی بخشی از مقاله ی زیست محیطی مرا در کتاب "شناخت بلایای طبیعی" خود جا داده، و دیگری که از واژه نامه ی کوه نوردی من  در کتاب "کوه نوردی نوین" خود به شکلی گسترده استفاده کرده و نامی از مولف نیاورده و... .

وبلاگ نویسی، دریچه ای بی مانند را برای دوستداران نشر فرهنگ باز کرد؛ سال های پیش را به یاد می آورم که برای به اشتراک گذاشتن دانسته هایمان و برای خبر رسانی و انتقاد، فقط سخنگاه های بسیار کم شمار کاغذی را در اختیار داشتیم و اگر مطلبی را به آن ها می دادیم، می بایست هفته ها صبر می کردیم تا به چاپ برسد، و تازه به خاطر کمبود صفحه های مربوط به کوه نوردی و به خاطر سلیقه ی خاص صاحب نشریه و به دلایل دیگر، معلوم نبود که چقدر از مطلب مان چاپ شود.

دوستان عزیز! قدر فضای اینترنتی را بدانیم و در آن درست کار کنیم! یشتر کوه نویسان و تولید کنندگان مطالب زیست محیطی و عکاسانی که وبلاگ دارند، تولیدهای خود را بی چشمداشت مادی و صرفا برای ارتقای فرهنگ کوه نوردی یا برای پاسداشت محیط زیست و ارج نهادن به طبیعت در دسترس دیگران می گذارند؛ اخلاق حکم می کند که نام تولید کننده و منبع یادداشت یا عکس را به صورت کامل و دقیق ذکر کنیم.

یادداشت زیر را در دی ماه 1388 یعنی چند ماهی پس از برنامه ی گشایش مسیر باشگاه آرش روی کوه برودپیک (8047 متر) نوشتم و آن را برای سرپرست برنامه، کیومرث بابازاده، و فکر می کنم برای مسوول تارنمای باشگاه آرش ای میل کردم. اما، به نظرم این یادداشت در جایی منتشر نشد. به هر حال، اکنون که چند ماهی هم از تلاش ناکام آرشی ها برای ادامه دادن "مسیر ایران" تا قله ی برودپیک می گذرد، بد نیست که نظر دوستانم را به نکته هایی که در یادداشتم آمده جلب کنم و از آنان بخواهم که درباره ی آن نظر دهند.

گزارش کوتاه من از برنامه ی سال 88 را می توانید در تارنمای انجمن کوه نوردان ایران، و گزارش رامین شجاعی، مسوول فنی آن برنامه را در داستان کوه و در اینجا بخوانید. همچنین می توانید گزارش فعالیت آرشیان روی برودپیک در سال 1390 را در تارنمای باشگاه آرش بخوانید.

برودپیک 88؛ محصول آرش...

تلاش برای گشودن مسیری نو روی برودپیک، کاری بود در راستای سنت چهل ساله ی گروه/باشگاه آرش که از 1348 تا کنون پیوسته در اندیشه ی اجرای کوه نوردی های نو بوده است. این حضور

خط سبز: مسیر ایران، و خط قرمز: مسیر ناتمام فرانسوی ها 

چهار دهه ای، به واقع جریانی فکری یا یک گرایش الگو وار را در جامعه ی کوه نوردی ایران پدید آورده است. در این جا شاید نیازی نباشد که به جزییات شکل دهنده ی این جریان و به ضعف های آن (که بزرگ ترین آن، مانند دیگر جریان های اجتماعی ایران، «ریز جُثگی» یعنی نداشتن رشد کمّی مطلوب است) بپردازیم.

همان گونه که دوستان علاقمند می دانند، همایش اصلی و "جشن کوهستان" به مناسبت 11 دسامبر / 20 آذر (روز جهانی کوهستان) که شش سال پیاپی در همین روز در باشگاه آرارات برگزار می شد، امسال به دلیل بروز مشکلاتی برگزار نشد.

قرار است که در روز 28 دی، نیمی از وقت یکصد و سومین نشست ماهانه ی انجمن به  "کوه ها و جنگل ها" که موضوع امسال روز جهانی کوهستان بود، اختصاص یابد.

موضوع دیگر نشست، ارایه ی گزارش مقایسه ی نخستین صعود زمستانی قله ی دوبرار از گرده ی شمالی در سال 1363 (به دست عباس محمدی و دیگران) و  دومین صعود زمستانی این قله در سال 1388 (به دست مهدی فرهادی و دیگران) خواهد بود. عکس ها و گزارش های این دو صعود که به فاصله ی ربع قرن انجام شده، می تواند اشارتی هم داشته باشد به موضوع تغییر اقلیم.

در آن نشست، همچنین از یک شخصیت که فعالیت های در خور توجهی در ارتباط با موضوع پارسال روز جهانی کوهستان (اقلیت های کوه نشین و مردم بومی) داشته است، تقدیر  و جایزه ی امسال این روز به او داده خواهد شد.

 ۲۸ دی ۱۳۹۰ از ساعت ۱۷ تا ۲۰

 تهران - خیابان خاقانی، روبروی دانشگاه تربیت معلم، ستاد سامان‌دهی فعالیت‌های سازمان‌های مردم‌نهاد شورای شهر تهران   

قله ی دوبرار- دی ماه 1388

عکس از: مهدی فرهادی

سخنرانی پروفسور رضا سیروس صبری

 کانون دوستداران محیط زیست دانشگاه شهید رجایی (WWW.EFCSRTTU.IR) با همکاری مدیریت دانشکده ی علوم پایه، و معاونت پژوهشی و فناوری اطلاعات با هدف پاسداشت هفته پژوهش، در نظر دارد اقدام به برگزاری یک سخنرانی علمی نماید. دراین سخنرانی که در تاریخ 11 دی 1390 از ساعت 12 تا 13در محل دانشکده ی علوم پایه ی این دانشگاه (لویزان- خیابان شعبانلو) در سالن اجتماعات برگزار خواهد گردید، به موضوع "پایداری بوم شناسانه در محیط شهری"  پرداخته خواهد شد. سخنران این جلسه پروفسور رضا سیروس صبری (نگاه کنید به: http://nazargaah.ir/node/1114) از استادان برجسته ی معماری منظر ایران میباشد.

 دکتررضا سیروس صبری استاد کامل دانشگاه ویرجینیای آمریکا نیز هستند، اما یکی از برجسته ترین نقاط قوت کارنامه ی درخشان این استاد، شاگردی در محضر ایان مک هارگ معمار بزرگ امریکایی و  برنده ی جایزه ملی هنر امریکا در 1990 و نویسنده ی کتاب معروف  " طراحی با طبیعت" میباشد.حضور همه ی دوستداران معماری و اکولوژی را در این جلسه گرامی می داریم.

 در زیر چند جمله از کتاب طراحی با طبیعت که در ایران به دست استاد وهاب زاده ترجمه و از سوی  انتشارات جهاد دانشگاهی مشهد چاپ گردیده است، اشاره می شود.

 موضوع انتخاب شهر یا بیرون نیست: هردو ضروری هستند اما امروز طبیعت در معرض حمله، و در شهر چنان کمیاب است که آن را تا به این حد ارزشمند کرده است.

 خورشید، ماه، ستاره، تغییر فصل ها، زمان کشت و درو، ابر، باران، رودخانه، دریا، و جنگل: اینان همسفران مایند، همنشینان این جهان شگرف، شرکای ما در آن شوق بی زمان که تکاملش می‌خوانیم، تجسم روشنی از زمان های گذشته، همکاران ناگزیر در بقا.

                                                و اکنون همراه ما و دخیل در خلق آینده.