میراث‌فرهنگی با معدن‌کاوی در کوه‌ دماوند برخورد کند
ساعت ۱۱:۳٥ ‎ب.ظ روز ۳۱ تیر ۱۳۸٧ : توسط : فرشید فاریابی
رییس انجمن کوهنوردان ایران از سازمان میراث‌فرهنگی و گردشگری درخواست کرد؛ این سازمان پس از ثبت دماوند به عنوان نخستین اثر طبیعی، با تخریب و معدن‌کاوی در منطقه مقابله کند. 
عباس محمدی، رییس انجمن کوهنوردان ایران، در گفتگو با میراث‌خبر با اعلام اینکه ثبت دماوند نقطه آغاز کار است، افزود:« ما نباید با ثبت آثار، به دنبال ثبت رکورد باشیم، بلکه این ثبت‌ها باید نقطه آغازی برای حفظ مناطق طبیعی ثبت‌شده از حیث آثار تاریخی، طبیعی و معنوی باشد.» 
او افزود:« موضوع حفاظت مورد توجه رییس سازمان هم قرار گرفته ولی منطقه دماوند به دلیل فعال بودن از سه معدن پوکه، "وسون، ملار و ملک‌آباد"، خسارت‌های فراوانی به محیط‌طبیعی می‌بیند.» 
محمدی با اعلام اینکه این معادن روزانه بیش از 100 کامیون از خاک دماوند را تخلیه می‌کنند، ادامه داد:« مجوز فعالیت این معادن به راحتی از سوی سازمان صنایع و معادن قابل قابل لغو است؛ انجمن موضوع تخریب را به سازمان میراث‌فرهنگی اعلام کرده و انتظار می‌رود موضوع لغو فعالیت معادن به زودی به نتیجه برسد.» 
او تاکید کرد:« با ثبت یک منطقه به عنوان یک اثر طبیعی یا تاریخی، محدودیت‌هایی برای جامعه اعمال می‌شود تا موضوع حفاظت از آن اثر نیز جدی‌تر از گذشته باشد.» 
رییس انجمن کوهنوردان ایران، ثبت دماوند به عنوان نخستین اثر طبیعی را حاصل تلاش انجمن کوهنوردان و سازمان میراث‌فرهنگی عنوان کرد و گفت:« انجمن کوهنوردان ایران در برنامه‌ریزی و اجرای این اثر نقش اساسی داشت.» 
او اضافه کرد:« انجمن کوهنوردان ایران و دیگر محافل کوهنوردی از سال 1384درخواست ثبت دماوند را به عنوان پارک ملی برای حفظ حیات وحش و طبیعت منطقه ارایه داد و مکاتباتی در این راستا با دفتر ریاست جمهوری، سازمان محیط‌زیست و سازمان میراث‌فرهنگی انجام داد.» 
مجمدی همچنین گفت:« ما به‌دنبال ثبت دومین اثر طبیعی با نام "چشمه سورت" در مازندران هستیم و علاوه بر آن از طبیعت‌گردان تقاضا داریم آثار باارزش طبیعی را برای ثبت به انجمن معرفی کنند تا نسبت به ثبت و حفاظت از این آثار اقدام شود.» 
او گفت:« ثبت آثار این امکان قانونی ر ا به ما می‌دهد تا از تخریب آن ممانعت شود.»

 
از دماوند حفاظت کالبدی می‌شود
ساعت ۱٢:٢٢ ‎ب.ظ روز ۳۱ تیر ۱۳۸٧ : توسط : عباس محمدی

                                 در این جا بخوانید


 
جشن ثبت دماوند برگزار شد
ساعت ۱۱:٤۳ ‎ب.ظ روز ۳٠ تیر ۱۳۸٧ : توسط : عباس محمدی

دیروز (29/4/87) «جشن ثبت دماوند» با فعالیت مشترک دفتر ثبت آثار طبیعی سازمان میراث فرهنگی، اداره ی میراث فرهنگی مازندران، کمیته ی ملی طبیعت گردی،گروه دیده بان کوهستان انجمن کوه نوردان ایران، و استانداری مازندران در قرارگاه کوه نوردی پلور برگزار شد.

در این مراسم ، اسفنیار رحیم مشایی معاون رییس جمهور و رییس سازمان میراث فرهنگی، به نکته ای اشاره کرد که نقطه نظر ما هم هست و بسیار مهم به نظر می رسد:« ثبت دماوند، نه پایان یک طرح بلکه سرآغاز برنامه ای درازمدت برای حفاظت دماوند است.»

         

                                   عکس از انوشه سلمان‌پور

پیشنهاد مشخصی که ما برای برداشتن نخستین گام های عملی در جهت حفاظت از دماوند داریم ( و آن را به مسوولان  سازمان میراث فرهنگی و کمیته ی ملی طبیعت گردی ارایه داده ایم ) این است که سازمان ، اقدام به تعطیلی معدن های پوکه ی دماوند کند: در حال حاضر سه معدن وسون، ملار، و ملک آباد در دماوند فعالیت دارند که روزانه ده ها کامیون از خاک این «اثر ملی» را به توبره می کشند و می برند. اگر مقابله با پاره ای عوامل مخرب دماوند مانند چرای مفرط دام ها و ساخت وساز ، به دلیل پرشمار بودن بهره برداران و ذینفعان دشوار و زمان بر باشد، اما تعطیل کردن معدن های پوکه، به جهت معدود بودن اشخاص ذینفع و به دلیل آن که اکثریت مردم و شوراهای شهر و روستا در منطقه با فعالیت این معدن ها مخالف اند، کاری ساده و عملی است.

 دولت می تواند با پرداخت خسارت یا واگذاری معدن در جاهای دیگر، پروانه ی بهره برداری شرکت های بهره بردار را لغو کند.

خبرهای مربوط به این جشن را در این جا بخوانید.


 
همایش رسانه و محیط زیست در سمنان برگزار می‌شود
ساعت ۱٢:٢٢ ‎ب.ظ روز ۳٠ تیر ۱۳۸٧ : توسط : فرشید فاریابی
محسن ظهوری:  همایش "رسانه و محیط زیست" به منظور ایجاد تعامل بیشتر بین محیط زیست استان سمنان و رسانه‌های آن استان، برگزار می‌شود.
حسین‌علی ابراهیمی کارنامی، رییس اداره کل حفاظت محیط زیست استان سمنان در گفتگو با خبرگزاری میراث فرهنگی گفت:« اولین دوره آموزشی مدیریت بحران زیست محیطی در سطح مدیران کل، فرمانداران و شهرداران استان سمنان در محل اداره کل حفاظت محیط زیست استان برگزار شد.»
وی در ادامه گفت:« این همایش با همکاری دفتر بازسازی و ستاد حوادث غیرمترقبه استانداری برگزار شد تا مدیران استانی با مدیریت بحران بیشتر آشنا شوند.»
ابراهیمی کارنامی همچنین افزود:« در ادامه این سلسله نشست ‌ها و همایش‌ها، نشست سالانه تشکل‌های غیردولتی را برگزار کردیم تا تعامل و همکاری بیشتری با همکاران غیردولتی خود که دغدغه واحدی داریم ایجاد کنیم.»
 رییس اداره کل حفاظت محیط زیست استان سمنان، گفت:« در تاریخ 18 مردادماه نیز همایش رسانه و محیط زیست در محل اداره کل محیط زیست استان سمنان برگزار می‌شود.»
وی درباره هدف این همایش توضیح داد:« این همایش کمک می‌کند تا تعامل بیشتری بین محیط زیست و رسانه‌ها ایجاد شود برای اینکه از ظرفیت‌های دو دستگاه به نحو شایسته و اصولی استفاده شود.»
وی نقش رسانه‌ها را بسیار مهم دانست و گفت:« رسانه‌ها در استان سمنان به محیط زیست و اداره کل محیط زیست بسیار کمک می‌کنند و به‌جای آن‌که مسئله‌ای را حاشیه‌سازی کنند حمایت می‌کنند.»

 
نانگاپاربات صعود شد !
ساعت ٧:٥٤ ‎ب.ظ روز ٢٧ تیر ۱۳۸٧ : توسط : عباس محمدی

صعود به قله ی نانگاپاربات 

 

 

کوه نوردان ایرانی ، به سرپرستی لیلا اسفندیاری از باشگاه کوه نوردی و اسکی دماوند ، در ساعت 4 بعدازظهر امروز به قله ی دشوار نانگاپاربات ( 8126 متر) که در قراقوروم پاکستان قرار دارد ، رسیدند . این ، نخستین بار است که ایرانیان به این قله دست می یابند و نخستین بار است که گروهی ایرانی به سرپرستی یک زن به قله ای هشت هزارمتری صعود می کنند .

حامی مالی این برنامه ، شرکت نارون آرا ، و شعار برنامه « برای پاکیزگی رود کارون »  بوده است . اعضای گروه : لیلا اسفندیاری ( سرپرست ) کاظم فریدیان ، سهند عقدایی (از اعضای هیات مدیره ی انجمن کوه نوردان ، در دوره ی قبلی) ، حسین ابوالحسنی ، احسان پرتوی نیا ، سامان نعمتی ، و محمد نوروزی  که پنج نفر نخست به قله رسیده اند .

این صعود را به اعضای گروه نانگاپاربات ، باشگاه دماوند ، شرکت نارون آرا ، و همه ی دوستداران کوه و طبیعت شادباش می گوییم ، و آرزوی بازگشتی توام با سلامتی برای این دوستان داریم .

 

برای آگاهی بیشتر نگاه کنید به : www.iranianchallengers.com


 
جشن ثبت دماوند
ساعت ۱٠:٤٤ ‎ب.ظ روز ٢٤ تیر ۱۳۸٧ : توسط : عباس محمدی

               جشن ثبت دماوند در فهرست آثار ملی

 

دفتر ثبت آثار تاریخی ، فرهنگی و طبیعی سازمان میراث فرهنگی اعلام کرده است که در روز شنبه 2۹/4/1387 از ساعت 15 تا 1۷«جشن ثبت دماوند»  در قرارگاه کوه نوردی شهر پلور(جاده ی هراز) برگزار می شود .

 

کوه دماوند نخستین اثر طبیعی کشور است که به عنوان اثرملی به ثبت رسیده و شماره ی 1 را در این فهرست به خود اختصاص داده است .

          دوستان کوه نورد و طبیعت دوست را به شرکت در این جشن دعوت می کنیم.


 
 
ساعت ۱:٤٠ ‎ب.ظ روز ٢٤ تیر ۱۳۸٧ : توسط : فرشید فاریابی
 
غارها؛میراث طبیعی که درمعرض تخریبند
ساعت ٦:٠٥ ‎ب.ظ روز ٢٢ تیر ۱۳۸٧ : توسط : فرشید فاریابی
کارشناسان و سخنرانان حاضر در نشست ماهانه انجمن کوهنوردان تاکید کردند، غارها نیز همچون بیشتر محیط‌طبیعی کشور درمعرض تخریب هستند به همین دلیل این گروه از کارشناسان؛ پیشنهاد رایزنی برای مقابله با این موضوع را ارایه دادند. 
به گزارش میراث‌خبر، شصت و نهمین نشست ماهانه انجمن کوه‌نوردان ایران در تهران، در روز 18 تیر برگزار شد. در این نشست، چنگیز شیخلی(متولد 1306) که پایه گذار "هیات غارشناسان ایران" در سال 1325 است، درمورد ارزش غارها و اینکه در ایران به این ارزش‌ها کم توجهی شده است، صحبت‌ کرد.  
شیخلی گفت:« جای تاسف است که چند هزار صفحه یادداشت‌های من درباره غارهای ایران، در خانه است و ازسوی مسوولان دولتی یا دیگران اقدامی برای چاپ و انتشار آن‌ها صورت نگرفته است.»
 سخنران دیگر جلسه، مصطفی سلاحی(متولد 1319) بود. سلاحی، مقاله‌های پرشماری درباره غارهای ایران نوشته و تاکنون دو کتاب با عنوان "غارهای ایران" تالیف کرده است(1378 و 1387).  
سلاحی گفت:« گفتنی درباره نکته‌های فنی غارپیمایی زیاد است، اما آنچه که بیش از هر چیز اهمیت دارد، این است که غارهای کشور ما به شدت درمعرض تخریب هستند و این تخریب‌ها، هم از سوی عموم مردم – به قصد یافتن "گنج"، یا بر اثر پیمایش‌های غیرمسوولانه – و هم از سوی دستگاه‌های دولتی یا پیمانکاران بزرگ راه‌سازی و معدن‌کاوی و غیره صورت می‌گیرد.» 
او برای مثال به غار کتل خور زنجان اشاره کرد که در نزدیکی آن یک سد برای احداث دریاچه تفریحی درحال ساخت است و گفت:« آب این دریاچه با نفوذ به داخل غار، می‌تواند به تمامی سازندهای غار آسیب برساند.» 
سلاحی همچنین به غار "همه کسی" در استان همدان اشاره کرد که اجرای پروژه راه‌سازی سبب ریزش بخش‌هایی از غارشده است.  
او همچنین از رهاشدگی غارهای طبیعی تاریخی کشور مانند غار قلعه‌جوق و تخریب دیوار اتاق‌ها و صفه باستانی آن به دلیل حفاری‌های غیرمجاز سخن گفت. 
داود محمدی‌فر، مولف کتاب‌های "تاریخ کوه‌نوردی ایران ، "روزشمار تاریخ کوه‌نوردی و غارنوردی ایران" و  "فرهنگ کوه نوردی و غارنوردی ایران"، از دیگر حاضران در نشست انجمن بود. محمدی‌فر پیشنهاد داد که کوه‌نوردان حول انجمن کوه‌نوردان ایران شروع به رایزنی با مقام‌های دولتی مسوول، در زمینه حفاظت غارها کنند.  
عباس محمدی، رییس هیات مدیره انجمن و مدیر گروه دیده‌بان کوهستان گفت:« یکی از هدف اصلی این نشست، معرفی کارگروه "پیمایش و حفاظت غارها" است که از چند ماه پیش با پیشنهاد حسین فرجی،عضو انجمن در مشهد، تاسیس شده است.
مازیار اتوکش،مسوول دفتر انجمن در سمنان و یوسف سوری‌نیا، غارنورد فعال کرمانشاهی از دیگر کسانی هستند که در شکل گیری این کارگروه نقش داشته‌اند.  
محمدی گفت:« با فعال‌تر شدن کارگروه پیمایش و حفاظت غارها، خواهیم کوشید با آموزش‌دادن اصول درست و فنی غارپیمایی، در حد توان خود از دست کاری‌های مخرب در غارها جلوگیری و با طرح‌های غلطی که با عنوان توسعه گردش‌گری اجرا می‌شود(مانند ایجاد دهانه ورودی مصنوعی برای غار چال نخجیر دلیجان) مقابله کنیم.» 
او هم‌چنین توضیح داد:« مدتی است که هیات مدیره انجمن تصمیم گرفته است علاوه بر مسایل خاص کوه نوردی یا کوه نوردی فنی، به دیگر فعالیت‌های مربوط به کوهستان نیز بپردازد؛ چراکه انجمن کوه‌نوردان ایران، انجمن همه کسانی است که در کوه‌ها به ورزش و گردش می‌پردازند یا گرایش ویژه‌ای به کوهستان دارند‌. از این رو، در نشست پیشین به سنگ‌نوردی ورزشی پرداختیم و موضوع این نشست را غارپیمایی قرار دادیم».
در همین رابطه :
مدیر ارزیابی زیست‌محیطی، سوراخ‌کردن غار نخجیر را تخلف دانست (اینجا)

 
پایان نمایشگاه عکس دماوند
ساعت ٧:۱۳ ‎ب.ظ روز ٢۱ تیر ۱۳۸٧ : توسط : عباس محمدی

 

مراسم پایانی نمایشگاه عکس چشم اندازهای دماوند

 

در ساعت 7 بعد از ظهر بیستم تیر ، مراسم پایانی نمایشگاه عکس چشم اندازهای دماوند که از روز سیزدهم تیر در فرهنگسرای نیاوران برپا بود ، در محل گالری شماره ی 2 فرهنگسرا اجرا شد . در این مراسم ، بیشتر عکاسانی که برای نمایشگاه عکس فرستاده بودند ، تنی چند از اعضای هیات مدیره و اعضای « کانون تصویرگران کوهستان » انجمن ، و شماری از بازدیدکنندگان نمایشگاه شرکت داشتند .

سه عکس برگزیده ی نمایشگاه که انتخاب نهایی آن ها را بهمن جلالی ، عکاس بنام و مدرس عکاسی ، انجام داده بود ، در این مراسم معرفی شد . این عکس ها  متعلق به حمید نبوی ، پیمان خلف بیگی ، و محمد بهرامی بود .

عباس محمدی ، رییس هیات مدیره ی انجمن ، با تشکر از حاضران در مراسم و همه ی کسانی که برای نمایشگاه عکس فرستاده بودند ، گفت که 35 هنرمند عکاس ، درحدود 110 عکس برای نمایشگاه فرستاده بودند که از میان آن ها ، 40 اثر با انتخاب بهمن جلالی ، مسعود خدادادی مترجم زاده ( مدرس عکاسی دانشگاه آزاد ) ،  عباس جعفری ، سورن سپانیان و شکور لطفی در نمایشگاه به نمایش درآمد و در نهایت ، سه عکس به انتخاب بهمن جلالی به عنوان عکس های برتر گزینش شدند . قرار است که در یکی ازنشت های انجمن از این سه عکاس هنرمند تقدیر شود .

هدف از برگزاری این نمایشگاه ، نشان دادن جلوه های ویژه ی دماوند  و جلب توجه همگان به ارزش های زیبایی شناختی این کوه بود . انجمن ، از حدود دو سال پیش در تدارک برگزاری یک نمایشگاه عکس ویژه ی دماوند بود و علاوه بر اطلاع رسانی رو در رو  به کوه نوردان و عکاسان ، از یک سال پیش اقدام به خبررسانی در این مورد از طریق رسانه ها کرده بود .

لازم به ذکر است که انجمن از هفتم تا چهاردهم تیر نیز نمایشگاهی از عکس های دماوند ، در تالار آوینی فرهنگسرای بهمن برگزار کرده بود .

در نظر است که نمایشگاه های دیگری هم از عکس های دماوند برگزار شود . به همین دلیل ، از همه ی عکاسان و طبیعت دوستان درخواست می کنیم باز هم عکس هایی که نشان دهنده ی حالت های خاص دماوند باشد یا دماوند را از دورترین مسافت ها نشان دهد ، تهیه کنند و با ما تماس بگیرند .


 
آلبوم جلوه‌های ویژه دماوند تهیه می‌شود
ساعت ٩:٢٥ ‎ق.ظ روز ٢٠ تیر ۱۳۸٧ : توسط : فرشید فاریابی
نمایشگاه عکس دماوند با نام چشم‌اندازهای دماوند از 13تیر - روز دماوند – تا 20 تیر، فردا به کار خود پایان می‌دهد.
 به گزارش میراث‌خبر، در نمایشگاه جلوه‌های ویژه دماوند که در فرهنگسرای نیاوران جریان دارد، تعدادی از عکاسان کوهنورد و غیر کوهنورد، جلوه‌های ویژه دماوند نظیر طبیعت، شب و دورنمای آن را به نمایش گذاشتند. مراسم اختتامیه این نمایشگاه با حضور بهمن جلالی، رییس هیات داوران این نمایشگاه، با انتخاب سه عکس برگزیده از ساعت 18 تا 20 برگزار می‌شود.
عباس محمدی با اعلام اینکه بیش از 50 اثر به هیات داوری این نمایشگاه رسیده بود، گفت: ناز این میان، 30 عکس برگزیده برای نمایش انتخاب شدند.»
 
او گفت:‌«موضوع دماوند و جلوه‌های ویژه ان برای نخستین بار است که سوژه برگزاری نمایشگاه عکس شده است.»
 
محمدی افزود: «انجمن کوهنوردان ایران از سال 84 پیشنهاد ثبت دماوند را به عنوان پارک دماوند داشته و بیش از دو سال است که به کوهنوردان اعلام کرده تا جلوه‌های ویژه دماوند را با تصویر ثبت کنند. علت برگزاری نمایشگاه در این تاریخ نیز 13 تیر بود که مصادف است با جشن تیرگان و روز دماوند.»
 
او ادامه داد:‌ «این نمایشگاه با حمایت‌های بانک کشاورزی، فرهنگسرای نیاوران و شرکت عکسباران برگزار شد.»
 
به گفته او، قرار است با توافق عکاسان این نمایشگاه، آلبومی به مناسبت ثبت دماوند در میراث‌طبیعی تهیه شود.
 
او با اعلام اینکه طبق اعلام مسوولان، قرار است 29 تیرماه در پلور، ثبت دماوند در فهرست آثار طبعیع اعلام شود، افزود:‌« پرونده ثبت این اثر تکمیل شده و حتی به امضای رییس سازمان میراث‌فرهنگی و گردشگری نیز رسیده است.»
 
رییس انجمن کوهنوردان ایران با اعلام این که هنگامی‌که اثری ثبت می‌شود از نظر قانونی موارد حفاظتی آن باید لحاظ شود، توضیح داد: «از بین بردن حالت عادی یک اثر، ‌ثبت آن را زیر سوآل می‌برد و امیدواریم سازمان‌های و گروه‌های فعال در بخش خصوصی، به سهم خود در مقابل تخریب‌های زیست‌محیطی دماوند اعتراض کنند.»

 
در مورد تخریب جنگل گلستان
ساعت ۱٠:٠٩ ‎ق.ظ روز ۱٩ تیر ۱۳۸٧ : توسط : عباس محمدی

                               

تخریب جنگل گلستان برای راه‌سازی - مژگان جمشیدی    

                                                                                                      در این‌جا بخوانید

 

تراژدی محیط زیست ایران و جهان - دکتر حسین آخانی

                                                             در این‌جا بخوانید


 
طرفداران دماوند در انتظار حفاظت از این کوه هستند
ساعت ۱٠:٥۳ ‎ب.ظ روز ۱۸ تیر ۱۳۸٧ : توسط : فرشید فاریابی
 سیزدهم تیرماه، مطابق با جشن تیرگان، ازچهارسال پیش به نام "روز دماوند" خوانده شده و به این مناسبت برنامه‌هایی از سوی سازمان‌های کوهنوردی و گروه طرفدار محیط‌زیست و میراث‌فرهنگی و طبیعی برگزار شد شرکت‌کنندگان بر حفاظت از این میراث طبیعی تاکید کردند. 
به گزارش میراث‌خبر، انجمن کوهنوردان ایران، در نزدیک‌ترین جمعه به سیزدهم تیرماه، همایشی را در شهر رینه، که قدیمی‌ترین و پررفت و امدترین مبدا صعود دماوند است برگزار می‌کند. امسال این مراسم در روز جمعه 14 تیر در سالن ارشاد شهر رینه با حضور حدود 400 نفر برگزار شد. در این مراسم که با حمایت بانک کشاورزی اجرا شد، شهردار رینه، پرفسور هرمیداس باوند (در مورد میراث‌فرهنگی و مسوولیت جهانی)، دکتر رضا مرادی غیاث‌آبادی (در مورد جشن تیرگان)، صحبت کردند.
 
از بخش‌های جالب توجه برنامه، اجرای مراسم گلاب‌پاشی (در سالن) و آب‌پاشان( در فضای آزاد) بود که از مراسم سنتی تیرگان بوده است. همچنین اجرای موسیقی مازندرانی و اجرای سرود "البرز پاک" توسط دانش‌آموزان یکی از مدرسه‌های شهر دماوند، مرود توجه همگان قرار گرفت.
 
سیزدهم تیرماه، مقارن با روز جشن تیرگان، روز ملی دماوند خوانده شده است. امسال، سازمان میراث فرهنگی کوه دماوند را به عنوان نخستین اثر طبیعی کشور در فهرست آثار ملی به ثبت رسانده و قرار است تا آخر تیرماه، در «جشن ثبت دماوند» این موضوع اعلام رسمی شود. سازمان‌های مردم نهاد که از پنج سال پیش پیگیر گنجاندن یک روز به نام روز ملی دماوند در تقویم رسمی کشور بوده‌اند و همچنین در این سال‌ها به دفتر رئیس‌جمهور، سازمان حفاظت محیط زیست، و سازمان میراث فرهنگی پیشنهاد و طرح برای ثبت دماوند داده و آمادگی خود را برای همکاری با این نهادها در این زمینه اعلام کرده‌اند، اکنون بسیار خوشحال‌اند که موضوع را انجام یافته می‌بینند. روشن است که « ثبت کاغذی » دماوند و سپردن آن به گزند عامل‌های مخربی که این چشم‌انداز سرزمینی و نماد ملی ـ طبیعی را به تباهی می‌کشانند، خواسته دوستداران این آب و خاک نیست. آنچه که می‌تواند کارساز باشد، تلاش موثر برای حذف این عامل‌های آسیب‌رسان، شامل معدن‌کاوی، راه‌سازی، چرای دام، گردشگری و کوه نوردی غیرمسوولانه و ساختمان‌سازی لگام گسیخته در شهرها و روستاهای دامنه دماوند، است.
 
در نشستی که نمایندگان سازمان‌های کوه نوردی در بعدازظهر 13 تیر با آرش کوشا دبیر کمیته ملی طبیعت‌گردی داشتند (پیش از آغاز همایش روز ملی دماوند در فرهنگسرای بهمن)، حاضران به چندین مورد از تخریب‌ها و آلوده‌سازی‌ها در دماوند (و کوه‌های دیگر ) اشاره کردند و ایشان اظهار داشت که کمیته و سازمان میراث فرهنگی به این موضوع‌ها رسیدگی خواهند کرد. مدیر گروه دیده‌بان کوهستان (عباس محمدی) گفت که بااحترام به سخنان دلسوزانه و درست دوستان، لازم می‌داند یک پیشنهاد مشخص و اجراشدنی در کوتاه مدت، به سازمان میراث فرهنگی بدهیم تا به عنوان گام ملموس نخست، پس از قضیه ثبت به اجرا و عمل درآید. پیشنهاد نگارنده این بود که سازمان با استفاده از جایگاه قدرتمندی که دارد، بلافاصله اقدام به لغو پروانه‌های بهره‌برداری از معدن‌های پوکه دماوند کند ؛ اگر تنظیم شمار دام‌ها با ظرفیت مراتع دماوند یا جلوگیری از ساختمان‌سازی به زمان و اراده و هزینه بسیار نیاز دارد، اما تعطیل کردن این معدن‌ها که بدشکل‌ترین و جبران ناشدنی‌ترین آسیب را به این کوه ملی می‌زنند، به سرعت و با هزینه بسیار کم ممکن است. میراث فرهنگی می‌تواند در گفت‌وگو با وزارت صنایع و معادن ترتیب جبران خسارت بهره‌برداران را بدهد (مثلا با پرداخت نقدی یا واگذاری معدن در جاهای دیگر) و کار را در همین یکی دوماهه به سرانجام برساند.

 
چشم اندازهای دماوند
ساعت ۱۱:۳٠ ‎ب.ظ روز ۱٦ تیر ۱۳۸٧ : توسط : عباس محمدی

 نمایشگاه عکس  چشم اندازهای دماوند

                                     در فرهنگ سرای نیاوران  

 

نمایشگاهی با عکس هایی ویژه از دماوند که به دست جمعی از فعال ترین عکاسان کوه نورد  و طبیعت دوست گرفته شده ، در فرهنگسرای نیاوران تهران برقرار است . این نمایشگاه ، به مناسبت  روز ملی دماوند  از سیزدهم تیرماه آغاز به کار کرده و تا بیستم تیر ادامه خواهد یافت .

در این نمایشگاه ، جلوه هایی استثنایی از " کوه ملی " ایران زمین شامل عکس هایی که از دورترین مسافت ها گرفته شده ، عکس هایی از دماوند در شب ، و عکس هایی از طبیعت چشم نواز  دماوند ،  فراروی بینندگان نهاده شده است .

همه ی دوستداران چشم اندازهای ناب را به بازدید از این نمایشگاه که از سوی " کانون تصویرگران کوهستان " انجمن برگزار شده ، دعوت  می کنیم


 
هجوم زمین خواران ؛ این بار زمین های نهار خوران
ساعت ۱٢:٠٥ ‎ق.ظ روز ۱٦ تیر ۱۳۸٧ : توسط : فرشید فاریابی

همشهری: منابع‌طبیعی- گروه محیط‌زیست:

 

با وجود همه سختگیری‌های قوه قضائیه و تاکیدات مسئولان ارشد نظام بر صیانت از میراث طبیعی و عرصه‌های جنگلی، برخی همچنان به تجاوز و تعدی به انفال و عرصه‌های منابع طبیعی ادامه می‌دهند.

تخریب ۸ هزار متر مربع اراضی جنگلی در مجاورت ناهارخوران گرگان نمونه دیگری از تعدی به انفال و منابع طبیعی است. این در حالی است که این اراضی براساس رای قوه قضائیه متعلق به منابع طبیعی است.

سید مهدی شریف موسوی، دبیر شبکه زیست محیطی استان گلستان، با اعلام این خبر به همشهری گفت: زمین‌های مورد نظر که در بدو ورود جاده ناهار خوران گرگان، در مجاورت شهرک تعاونی مسکن تالار فخرالدین اسعد گرگانی واقع شده از چهار طرف به جنگل محدود می‌شود.

با این همه برخی افراد زمین خوار با تبانی تعدادی بنگاه املاک، طی چند روز گذشته با آتش‌زدن بوته‌های موجود در این اراضی تلاش می‌کنند زمینه ساخت و ساز در این عرصه را فراهم سازند.

وی در باره پیشینه اراضی مورد نظر، یادآور شد: این اراضی در سال ۸۳ پاک‌تراشی و قرار بود تفکیک و تبدیل به واحدهای مسکونی برخی کارکنان دادگستری گرگان شود اما با پیگیری یک خبرنگار محلی و جمعی از دوستداران طبیعت سرانجام از مرکز، دستور ابطال اسناد تفکیک شده صادر شد و قوه قضائیه به شدت با موضوع برخورد کرد.

با این حال با گذشت ۵ سال در اواخر هفته گذشته گروهی با به آتش کشیدن بوته‌ها و درختچه‌هایی که در این اراضی مجال رشد و نمو یافته بود می‌خواستند همان سناریو را تکرار کنند.

وی با ابراز تأسف از تعدی به عرصه‌های بکر جنگلی افزود: متأسفانه آتش سوزی عمدی در این عرصه، علاوه بر نابودی پوشش گیاهی باعث زرد شدن برگ درختان حاشیه این اراضی و آسیب رسیدن به درختان شده است

 

 


 
شصت و هشتمین نشست ماهانه ی انجمن کوه نوردان ایران
ساعت ٧:٢٢ ‎ب.ظ روز ۱٥ تیر ۱۳۸٧ : توسط : عباس محمدی

شصت و هشتمین نشست ماهانه ی انجمن کوه نوردان ایران

                                           غار کتله خور -  عکس از :tabnak.ir  

 موضوع: غار و غارنوردی

1- دیدار و پذیرایی  30 دقیقه
2- تاریخچه غارنوردی درایران   20 دقیقه
3- غارنوردی حرفه ای در ایران و وضعیت کنونی آن 20  دقیقه
4- ضرورت حفاظت از غارها و چگونگی تحقق آن 20دقیقه
5- طرح تهیه ی شناسنامه ی علمی غارهای ایران  ٢٠دقیقه
6- معرفی کارگروه حفاظت و پیمایش غارهای انجمن  20 دقیقه
7- تریبون آزاد  30 دقیقه

سخنرانان مدعو : چنگیز شیخلی ، از بنیان گزاران هیات غارشناسان ایران ؛ مصطفی سلاحی ، پژوهشگر غارها و نویسنده ی کتاب غارهای ایران ؛ مازیار اتوکش ، مسوول دفتر نمایندگی انجمن در سمنان ؛ حسین فرجی از اعضای انجمن در مشهد و  پایه گذار کارگروه حفاظت و پیمایش غارهای انجمن ؛ یوسف سوری نیا ، غارنورد کرمانشاهی ؛ داود محمدی فر ، نویسنده ی کتاب های تاریخ کوه نوردی ایران .

 

 


 
مقاله ای از دکتر پرویز رجبی درباره ی تیرگان
ساعت ۱٠:۳٧ ‎ب.ظ روز ۱۳ تیر ۱۳۸٧ : توسط : عباس محمدی

پرویز رجبی در سال 1318 خورشیدی در روستای امامقلی قوچان به دنیا آمد . در سال 1350 دکترای ایران شناسی خود را از دانشگاه گوتینگن دریافت کرد . پیش از انقلاب استاد دانشگاه اصفهان و دانشگاه ملی بود و پس از انقلاب مدتی به تدریس در دانشگاه های گوتینگن و ماربورگ پرداخت و چند سالی نیز سرپرست بخش ایران شناسی دایره المعارف بزرگ اسلامی بود . او کتاب های بسیاری نوشته و ترجمه کرده است ، از ترجمه های او می توان کتاب های داریوش و ایرانیان ، کویرهای ایران ، یافته های تازه از ایران باستان ، ماه عسل ایرانی ... ،

و از تالیف های او ، مجموعه ی هفت جلدی  هزاره های گمشده  را نام برد .

دکتر رجبی ، در سال گذشته یکی از سخن رانان ما در مراسم روز ملی دماوند  بود ، و برای امسال نیز مقاله ی باارزش زیر را به ما داده است .

تیرگان

پرویز رجبی

 

 تیر یشت کهن‌ترین و نزدیک‌ترین سند به جشن تیرگان است‌. جانمایۀ اصلی این یشت‌، همچنان که دیدیم‌، نبرد ستارۀ تِشتَر، ستارۀ تیر، با اپوش‌، دیو خشکسالی است‌(1). در میان همۀ مردم جهان‌، پدیده‌های شگفت انگیزِ طبیعی‌، برای مردم جهان باستان‌، اورنگ خدایی یافته‌اند و در خور و شایستۀ این اورنگ‌، آیین‌هایی را فراهم آورده‌اند. طبیعی است که برای مردم ایران باستانی‌، که با آسمانی ژرف رویاروی بوده‌اند، ستارگان نقش تعیین کننده‌ای داشته‌اند(2). تِشتَر فرمانروای بارش است و باروری و پدیدآورندۀ روزی‌(3). احترام ایرانیان به آب و نشاط ایرانی از دیدن آب‌(4)، به فرمانروای بارِش‌، شخصیتی استثنایی بخشیده است‌.

 کهن‌ترین سندی که دربارۀ جشن تیرگان داریم‌، بخش اَبذَزَرَه کتاب تَلمود است‌. در اینجا چند جشن مادی (ایرانی‌) حرام شناخته شده‌اند، که باید از برگزاری آن‌ها پرهیز کرد: در تلمودی بابِلس 4 جشن و در تلمودَ اورشلیم 3 جشن‌ِ موتَردی‌، توریشکَی‌، موهرَنگی‌. تقی‌زاده‌(5) این 3 نام را نوسَر ]نوسال‌[، تیرگان و مهرگان می‌خواند. به این ترتیب تاریخ جشن تیرگان را می‌توان تا دوران تَلمودی‌، یعنی سده‌های نخستین میلادی به عقب برد و در عین حال دریافت‌، که آوازۀ این جشن‌ها تا بیرون مرزهای ایران رخنه کرده بوده و شاید آنچنان طرف توجه مردم بوده است‌، که به نام یک پدیدۀ خارجی‌، از سوی مفسران دین یهود حرام شناخته شده است‌.

 

 آرش کمانگیر و تیرگان

 

 

 


ادامه مطلب را مطالعه کنید
 
به بهانه 13 تیر؛ جشن تیرگان
ساعت ۸:٥٩ ‎ب.ظ روز ۱۳ تیر ۱۳۸٧ : توسط : فرشید فاریابی

مهر: در ایران از کهن ترین زمانها در هر ماه روزی را که با نام همان ماه قرین بود جشن می گرفتند و جشن تیرگان در روز سیزدهم ماه تیر زرتشتیان بوده است روزی که آرش کمانگیر جان خود را برای وطنش فدا کرد.

هم اکنون از جشنهای دوازده گانه تـنها جشن تیرگان با نام تیرماه سیزه شو (شب سیزده تـیرماه) هنوز هم در برخی نقاط کشور برگزار می شود اما برگزاری جشنهای دیگری چون فروردین گان، اردیبهشت گان و... به دست فراموشی سپرده شده است و شاید دلیل آن همزمانی این جشن با تیر اندازی آرش برای مشخص کردن مرز ایران بوده است.

انتخاب روزهای جشن بدین شیوه بود که چون در تـقویم کهن هر یک از 30 روز ماه را نامی است که نام دوازده ماه نیز در شمار آن 30 نام است، جشن هر ماه در روزی بود که نامش با نام ماه یکی بود و نامها نیز متعـلق به 30 فرشته نگهبان روزها و ماه ها است.

جشن تیرگان از بزرگترین جشنهای ایران باستان است. "تشتر" یا تیر نام ایزدی است که به باریدن باران کمک می کند و همچنین در باور ایرانیان نام ستاره ای است که هرگاه در آسمان پدیدار آید، مژده باریدن باران را با خود دارد و کلیه "اوستادانان" آن را به "سیریوس" ترجمه کرده اند. در فرهنگها نیز به نام ستاره باران نوشته شده است و این ستاره را عربها شعرای یمانی گویند.

این جشن در کنار آبها، همراه با مراسمی وابسته با آب و آب پاشی و آرزوی بارش باران در سال پیش رو همراه بوده و همچون دیگر جشنهایی که با آب در پیوند هستند با نام عمومی "آبریزگان" یا "آب پاشان" یا "سرشوران" یاد شده است.

در گذشته "تیرگان" روز بزرگداشت نویسندگان و گاه به "روز آرش شیواتیر" منسوب شده است. "ابوریحان بیرونی" و "گردیزی" در "زین الاخبار" ناپدید شدن یکی از جاودانان ایرانی یعنی "کیخسرو" را در این روز و پس از شستشوی خود در آب چشمه ای دانسته اند.

 


ادامه مطلب را مطالعه کنید
 
سیزدهم تیر ، جشن تیرگان و روز ملی دماوند
ساعت ٩:٥۸ ‎ب.ظ روز ۱۱ تیر ۱۳۸٧ : توسط : عباس محمدی

سلام ای شکوهمند !

سلام ای ستیغ صبح خیز سربلند !

 

به یال و بال و دره ها و دامنت درود

به چشمه های پاک و روشنت درود

تن تهمتنی و قلب آهنیت استوار

درشتی ات به جای بی گزند

 

                                 

چهارمین همایش

                             روز ملی دماوند ؛ سیزدهم تیرماه (تیرگان)

 

گروه دیده بان کوهستان انجمن کوه نوردان ایران ، چهارمین همایش سالانه به مناسبت روز ملی دماوند را در روز جمعه 14 تیرماه 1387 از ساعت 14 تا 17 در سالن ارشاد شهر رینه برگزارمی کند ؛

  

                           عکس از کیانوش فرهادی نژاد

* جستار در مورد جشن تیرگان             دکتر رضا مرادی غیاث آبادی (اختر باستان شناس)

* ثبت دماوند در فهرست آثار ملی         مهندس قمی ( کارشناس ثبت آثار طبیعی سازمان میراث فرهنگی )

* میراث فرهنگی و مسوولیت جهانی     پروفسور داود هرمیداس باوند (استاد روابط بین الملل)

* عامل های تهدید دماوند                   عباس محمدی (مدیر گروه دیده بان کوهستان)

 

* و سخنانی از زبان اعضای شورای شهر رینه در مورد مشکلات دماوند

* اجرای موسیقی محلی مازندران

 

حضور طبیعت دوستان را در این همایش گرامی می داریم               

 

                                برنامه های دیگر به مناسبت روز ملی دماوند

 

* نمایشگاه عکس کوه و طبیعت ؛ 5 تا  13 تیرماه ، تهران – فرهنگسرای بهمن

*همایش ؛ 12 و 13 تیرماه ، فرهنگسرای بهمن

* نمایشگاه عکس چشم اندازهای دماوند ؛ 13 تا 20 تیرماه ، تهران -  فرهنگسرای نیاوران

 

انجمن کوه نوردان ایران ، در تمامی این برنامه ها مشارکت دارد .


 
 
ساعت ۱۱:٥۳ ‎ب.ظ روز ۱٠ تیر ۱۳۸٧ : توسط : عباس محمدی

 اطلاعیه در مورد مراسم روز دماوند

 

امروز دوشنبه ، از سازمان میراث فرهنگی به ما اطلاع دادند که " جشن ثبت دماوند "

که قرار بود روز پنج شنبه سیزدهم تیرماه در پلور برگزار شود ، لغو شده است !

این در حالی است که آقایان ، ما را واداشته بودند که به گروه های کوه نوردی و

دیگران اطلاع رسانی کنیم و همگی ، پرشور در این برنامه شرکت کنیم . به سهم

خود لازم می دانیم از کسانی که برای شرکت در همایش پنج شنبه اعلام آمادگی

کرده بودند ، عذرخواهی کنیم .

 

همایش روز ملی دماوند در رینه (جمعه 14 تیر – سالن ارشاد) برقرار خواهد بود

و از همه ی دوستان دعوت می کنیم که در آن شرکت کنند .

 

برای استفاده از اتوبوس ، لطفا در روزهای سه شنبه و چهارشنبه ، از ساعت 10 تا 18 با دفتر

انجمن (تلفن 66712243) تماس بگیرید .


 
ثروتی به‌نام جنگل
ساعت ۱٢:٤٤ ‎ب.ظ روز ۱٠ تیر ۱۳۸٧ : توسط : عباس محمدی

گردآوری: حسینعلی مهجوری

 

پیش­گفتار

کره­ی زمین به عنوان یک سیاره و جزیی از منظومه­ی شمسی مراحل تکوینی مختلفی را طی نموده است. مهم ترین مرحله در شرایطی فراهم شد که بر روی زمین دو عنصر اکسیژن و هیدروژن با هم ترکیب شدند و آب را که منشاء حیات می­باشد به­وجود آوردند.

با به­وجود آمدن آب و متعاقب آن با ظهور گیاهان، شرایط زیست برای سایر جان­داران فراهم شد. در دوره­های زمین­شناسی که حیات در آن وجود داشته گروهی از گیاهان و جانوران با فراهم شدن شرایط لازم به تکامل رسیده، و با از بین رفتن آن شرایط رو به انقراض رفته و یا جمعیت آن­ها کم شده است. امروزه فسیل­های باقی مانده از این موجودات، گواه این مدعا است.          در این‌جا بخوانید


ادامه مطلب را مطالعه کنید
 
جشن تیرگان ، نبرد تِشتَر و اَپوش در آسمان ایران‌ زمین
ساعت ٥:٥٥ ‎ب.ظ روز ٩ تیر ۱۳۸٧ : توسط : فرشید فاریابی

جشن تیرگان

رضا مرادی غیاث آبادی

www.ghiasabadi.com

 

 

 

پدید آمدن شرایط آب‌وهوایی گرم و خشک و سال‌های کم‌باران در فلات ایران ، در حدود چهار هزار سال پیش ، موجب پیدایش برخی باورهای کیهانی در دوران باستان شد . در نمونه‌ای از این اعتقادها، ستاره ی«تِـشتَـر» (شباهنگ/ شِعرای یمانی) ستاره ی باران‌آور دانسته شد و ستاره ی «اَپوش» (اَپَـئوشَـه/ قلب‌العقرب) دیو خشک سالی و از بین برنده ی آب‌ها و هماورد تشتر به شمار آمد. در «تشتر یشت» اوستا که به راستی یکی از کهن‌ترین نمایشنامه‌های بشری است، به روشنی نبرد تشتر و اپوش گزارش شده است. در این نبردها، گاه پیروزی از آن تشتر و گاه از آن اپوش است.

 پرسش اینجا است که چه رویدادی در آسمان موجب پیدایش چنین باورهایی در میان مردمان شده است؟ برای پاسخ باید ابتدا اندکی با این دو ستاره و زمان‌های طلوع و غروب سالانه ی آن ها آشنا شویم.

ستاره تشتر (شباهنگ) ، ستاره‌ای سپیدفام و پرنورترین ستاره سراسر آسمان است و در صورت فلکی سگ بزرگ (کلب اکبر) قرار دارد. امروزه نخستین طلوع بامدادی این ستاره در عرض‌های جغرافیایی میانه ی ایران زمین، در اوایل مردادماه اتفاق می‌افتد ؛ اما در حدود چهار هزار سال پیش، نخستین طلوع بامدادی این ستاره در اوایل تیرماه یا آغاز تابستان بوده است و نام ماه تیر (گونه دیگری از تشتر) نیز از همین واقعه برگرفته شده است.

ویژگی‌های تشتر به روشنی و زیبایی در تشتر یشت اوستا سروده شده است: «می‌ستاییم ستاره ی شکوهمند و درخشان تشتر را، آن افشاننده ی پرتوهای سپید و درخشان را، آن درمانگر بلندبالای تیز پرواز را، آن بخشنده ی خانه ی آرام و خانه ی خوش را، آن درخشنده که افشاننده ی فروغ بی‌آلایش است، آن در بردارنده ی تخمه ی آب‌ها را.» (اوستای کهن و فرضیه‌های پیرامون نجوم‌شناسی بخش‌های کهن اوستا، از همین نگارنده، 1382).

از سوی دیگر ستاره ی اپوش (قلب‌العقرب) ستاره‌ای پرنور و سرخ‌فام و در صورت فلکی کژدم (عقرب) قرار دارد. این ستاره در سراسر تابستان‌های گرم و خشک ایران زمین در ساعت‌های آغازین و میانه ی شب دیده می‌شود. فاصله ی آسمانی این دو ستاره از یکدیگر به اندازه سه برج فلکی و حدود 90 درجه است.

ویژگی‌های این دو ستاره ما را به خاستگاه باورهای مربوط به نبرد تشتر و اپوش راهنمایی می‌کند. در تابستان ستاره ی اپوش حاکم بلامنازع آسمان شبانه است و مردمان باستان حضور او در آسمان تابستانی را با نبود باران در پیوند می‌دانستند. به ویژه که حتی جانور صورت فلکی منسوب به آن (کژدم/ عقرب) نیز با مناطق بیابانی و خشک ارتباط دارد. اما با گذشت هر روز از روزهای تابستانی و نزدیک شدن به فصل باران، ستاره ی تشتر اندکی بالاتر و ستاره اپوش اندکی پایین‌تر می‌رود تا این که در آخرین روزهای تابستان چهار هزار سال پیش، اپوش به آخرین مرحله ی آسمان سرشبی می‌رسد و پس از آن دیگر دیده نمی‌شود و تشتر حاکم آسمان در فصل بارندگی می‌شود.

نبرد کیهانی این دو ، در تشتر یشت اوستا به تصویر در آمده است: «آن گاه تشتر درخشان و شکوهمند با پیکری به مانند اسبی سپید و زیبا با گوش‌های زرین و لگام زرنشان به دریای فراخکرت فرو می‌آید و به رویارویی او دیو اپوش با پیکری به مانند اسبی سیاه به در می‌آید. آن گاه تشر درخشان و شکوهمند و دیو اپوش هر دو به هم در می‌افتند و هر دو با یکدیگر نبرد می‌کنند. سرانجام تشتر درخشان و شکوهمند بر دیو اپوش چیره می‌شود و او را شکست می‌دهد.»

این واقعه یک‌بار دیگر در بهار سال بعد و نزدیک شدن به تابستان رخ می‌دهد که در آن جا تشتر در افق غربی ناپدید و اپوش یکه‌تاز آسمان در فصل خشکی می‌شود. غلبه ی اپوش با عباراتی غم‌انگیز در اوستا همراه می‌شود: «آن گاه تشتر درخشان و شکوهمند و دیو اپوش سه شبانروز با یکدیگر نبرد می‌کنند. سرانجام دیو اپوش بر تشتر درخشان چیره می‌شود و او را شکست می‌دهد. پس آن گاه تشتر ناله و اندوه در خواهد داد که: وای بر من ای اهورامزدا، بدا به روزگار شما ای آب‌ها و ای گیاهان.»

به گمان نگارنده، به دلیل این که بالا آمدن تشتر با افزایش بارندگی و پایین‌رفتن آن با کاهش بارندگی توأم بوده، در باورهای ایرانی ستاره باران‌آور دانسته شده و هماورد او به نام اپوش به دلیل اینکه بالا آمدن آن با کاهش بارندگی و پایین رفتن آن با افزایش بارندگی توأم بوده، دیو خشکسالی شناخته شده است.

به نظر می‌آید که آغاز تابستان، هنگام فرارسیدن سال نو نیز به شمار می‌آمده است. چرا که پس از شرح غلبه ی تشتر بر اپوش در اوستا آمده است: «پس آن گاه تشتر درخشان خروش شادکامی سرخواهد داد که خوشا به شما ای سرزمین‌ها، ای آب‌ها و ای گیاهان! اینک آب‌ها روانند در جویباران شما، روانند به سوی کشتزاران شما، روانند به سوی همه ی جهان . . . فرمانروایان خردمند و جانوران آزادی که در کوهساران به سر می‌برند، چشم به راه بردمیدن او هستند. او که پس از بردمیدنش، سالی خوش یا سالی بد برای کشور می‌آورد . . . آیا سرزمین‌های ایرانی از سالی خوش بهره‌مند خواهند شد؟»

علاوه بر این، اشاره‌های یاد شده ی بالا و شواهدی دیگر نشان‌دهنده ی این است که گویا آیینی برای انتظار و تماشای نخستین طلوع بامدادی تشتر بر فراز کوهستان‌ها در دوران باستان وجود داشته و انجام می‌شده است. آیینی که با جشن تیرگان بعدی در سیزدهمین روز از تیرماه در پیوند بوده و امروزه کارکردهای اصلی خود را از دست داده است.

در اوستا، ستاره‌ای دیگر به نام «سَـتَـویس» از یاوران تشتر دانسته شده است که با توجه به ویژگی‌های برشمرده برای آن، به نظر می‌رسد با ستاره سهیل این‌همانی داشته باشد. زاویه ی ساعتی سهیل تقریبا برابر با زاویه ساعتی تشتر، اما در عرض‌های پایین‌تر از حدود 33 درجه (در نیمه جنوبی ایران) دیده می‌شود. ستاره ستویس در اوستا یاور تشتر است و وظیفه ی رساندن آب به همه ی کشورها را بر عهده دارد: «او این آب را به  هفت کشور می‌رساند، تا همه از سالی خوب بهره‌مند شوند.» چنان که دیده می‌شود، ایرانیان در آرزوهای خود، شادکامی و خوشبختی را برای همه ی مردم جهان می‌خواسته‌اند.

جشن تیرگان در باورهای ایرانی همچنین هنگام تیراندازی آرش شیواتیر از چکاد سربلند دماوند و نیز به روایت ابوریحان بیرونی در «آثارالباقیه» روز بزرگداشت نویسندگان بوده است.

 

 

A fight between

“Teshtar” and “Apoush”

 in sky

 

Reza Moradi Ghiasabdi

Traslated: Sam Sheikh-ol eslami

About 4000 years ago, Persian had too low rain and whether at that time so hot as a result some beliefs had grown up at ancient Persia (Iran). One of beliefs says “Teshtar” (Sirius) is responsible for raining and its opposite is “Apoush” (Cabalatrab/ Antares). In “Teshtar Yasht” (a part of Avesta) these two stars fight with each other (this is one of the oldest plays of mankind history). At this play some times Teshtar wins and sometimes Apoush.

Here is a question what is the reason of growing such beliefs? For finding its answer we should be familiar with their annual rising and setting.

Sirius is the shiniest star at whole sky and is located at Canis Major Zodiac. These days this star rise in the middle of Persia at summer (first of Mordad month/ latte of July). But four thousand years ago it's first rise was at first of summer (late of Jun) and the name of this month “Tir” was another form of “Teshtar” which is related to this event.

At “Teshtar Yasht” (in Avesta) there is full description of this star: “we pray Teshtar which is shiny and great star. A star that has shiny and white rays. That gives silent and good houses. That pure shining which the origins of water.

At the other side is “Apoush” (Calabalatrab /Antares) which is located at Scorpios zodiac and has red rays. This star was seen at hot summers in Persia. Mostly at first hours of night. Distance of these two was about three zodiac signs and 90 degrees.

Trait's of these two stars shows us the origins of beliefs about their endless fight. Apoush was seen during summer nights so as a result ancient people taught whether warmness was related to this star to this star was warming the whether. Specilally that the zodiac that this star is in it is called Scorpios which is related to warm deserts. But as days pass and rainy day come Apoush goes higher and Sirius come closer till at last days of 4000 years ago summers, Apoush reaches to its highest point and never seen again after that Teshtar became master at all raining season. Their fight has been described at Teshtar Yasht.

This event happens one more time at next spring. At last days of spring Teshtar goes away and Apoush became the master of hot seasons. Beating Apoush has described sadly at Avesta by these words: “At that time Apoush and Teshtar fight for three days. Apoush beats Teshtar and became the master and Teshtar says to Ahura Mazda (God) bad for me bad for rains and plants you will have terrible days”.

Writer thinks that because rising of Teshtar (Sirius) and reaching to warm seasons where at the same time and also it's setting and raining were also at the same time in Iranian believes this star was responsible for raining and also Apoush (Cabalatrab) was exactly it's opposite so it was making hot whether.

It seems the summer was also start of new year because after describing of  Testar defeating Apoush we see this at Avesta: “After that Teshtar will  be happy and says good o you waters and plants now rivers are full of water and go throw plants. After it's rising may be there is good or bad year will Iranian lands have a good year? . . .” (Avesta text is from book “Avesta-e kohan from this writer).

And also with  some other signs we assume that maybe there was an especial ceremony over high land and mountains and people were waiting for Sirius's first rising .this ceremony was related to Tirgan ceremony that happens at thirteen's of Tir (2th Apr.). but today has lost it's usability.

At Avesta there is another star called “Satavis” and with it's description we assume that it was Alcor it's degree is the same as Sirius but in lower parts of latitude almost 33 degrees (at southern part of Iran) Satavis at Avesta is co operator of Sirius and it's job is sending water to other countries. “It send water to whole seven countries for using other peoples.” As we see in Persian (Iranian) prays they want happiness for all people not just themselves.

 


 
سیزدهم تیر ، جشن تیرگان و روز ملی دماوند
ساعت ۱٠:٤٦ ‎ب.ظ روز ٧ تیر ۱۳۸٧ : توسط : عباس محمدی

 

سلام ای ستیغ صبح خیز سربلند !

 

به یال و بال و دره ها و دامنت درود

به چشمه های پاک و روشنت درود

تن تهمتنی و قلب آهنیت استوار

درشتی ات به جای بی گزند

 

                                         

                                            چهارمین همایش

                             روز ملی دماوند ؛ سیزدهم تیرماه

 

گروه دیده بان کوهستان انجمن کوه نوردان ایران ، چهارمین همایش سالانه به مناسبت روز ملی دماوند را در روز جمعه 14 تیرماه 1387 از ساعت 14 تا 17 در سالن ارشاد شهر رینه برگزار

 می کند ؛

 

* جستار در مورد جشن تیرگان             دکتر رضا مرادی غیاث آبادی (اختر باستان شناس)

* ثبت دماوند در فهرست آثار ملی         مهندس قمی ( کارشناس ثبت آثار طبیعی سازمان میراث فرهنگی )

* میراث فرهنگی و مسوولیت جهانی     پروفسور داود هرمیداس باوند (استاد روابط بین الملل)

* عامل های تهدید دماوند                   عباس محمدی (مدیر گروه دیده بان کوهستان)

 

* و سخنانی از زبان اعضای شورای شهر رینه در مورد مشکلات دماوند

* اجرای موسیقی محلی مازندران

 

حضور طبیعت دوستان را در این همایش گرامی می داریم               

 

                                برنامه های دیگر به مناسبت روز ملی دماوند

 

* نمایشگاه عکس کوه و طبیعت ؛ 5 تا  13 تیرماه ، تهران – فرهنگسرای بهمن

*همایش ؛ 12 و 13 تیرماه ، فرهنگسرای بهمن

* جشن ثبت دماوند به عنوان نخستین اثر ثبتی ایران در فهرست آثار ملی سازمان میراث فرهنگی ؛ 13 تیرماه از ساعت 16 تا 18 ، پلور – قرارگاه کوه نوردی

* نمایشگاه عکس چشم اندازهای دماوند ؛ 13 تا 20 تیرماه ، تهران -  فرهنگسرای نیاوران

 

انجمن کوه نوردان ایران ، در تمامی این برنامه ها مشارکت دارد .

 


 
جلوی تخریب غار اسپهبد خورشید را بگیرید !
ساعت ۱۱:٢۱ ‎ب.ظ روز ۱ تیر ۱۳۸٧ : توسط : عباس محمدی

شماری از دوستداران طبیعت و میراث فرهنگی مازندران ، در مراسمی که به مناسبت طولانی ترین روز سال ، « روز خورشید » نامیده شده ، با گردهمایی در دوآب سوادکوه ( نزدیک غار اسپهبد خورشید ) خواستار جلوگیری از تخریب محدوده ی این غار- دژ عظیم شدند . این گردهمایی در روز جمعه 31خرداد با حضور چند صد تن که به دعوت گروه ها و هیات های کوه نوردی سوادکوه ، انجمن سوادکوه شناسی ، موسسه ی فرهنگی هنری چکاد البرز ، انجمن کوه نوردان ایران ، شهرداری ها و شوراهای اسلامی دوآب و سوادکوه ، موسسه ی فرهنگی ورزشی صدرا ، و با هماهنگی اداره ی میراث فرهنگی مازندران به

 منطقه آمده بودند ، برگزار شد .

میزان تخریب در منطقه

 

غار- دژ اسپهبد خورشید که در دهانه و داخل آن آثار دیوار ، پلکان ، و اتاق هایی مربوط به حدود 15 قرن پیش دیده می شود ، از نظر بلندی طاق ( حدود 80 متر ) و وجود آثار ساختمانی روی شیب بسیار تند ( 80-70 درجه ) ، در ایران منحصر به فرد است . متاسفانه ، از چند سال پیش احداث کارگاه برداشت شن و ماسه در زیر غار و دامنه های روبروی آن ، منجر به تخریب گسترده ی کوهستان و مخدوش شدن حریم این اثر سترگ طبیعی – تاریخی شده است . همچنین در دامنه ی کوهستانی پشت این غار ، فعالیت معدن فلورین که با انفجار و حرکت ماشین های سنگین همراه است ، تمامی آثار باستانی داخل غار را در معرض تهدید و تخریب قرار داده است . در بخش دیگری از حریم روبروی غار نیز ، میدان تیر پادگان آموزشی دوآب قرار دارد !

در مراسم روز جمعه ، پروفسور داود هرمیداس باوند و پروفسور عطاالله قبادیان که اصلا سوادکوهی هستند ، درمورد لزوم توجه به میراث های طبیعی و تاریخی منطقه صحبت کردند . همچنین چنگیز شیخلی از پیش کسوتان غارنوردی ایران ، و دکتر اشرفی پور ( مدیرکل محیط زیست و رییس هیات کوه نوردی استان مازندران ) درباره ی ارزش و اهمیت این غار سخن گفتند .

در پایان مراسم ، قطعنامه ای خوانده شد و حاضران آن را امضا کردند .