دیده بان کوهستان

جشنواره ی سنگ نوردی بیستون که از روز 25 مهر در پای دیواره ی بیستون کرمانشاه آغاز شده و تا 30 مهر ادامه خواهد یافت، گام ارزنده ای خواهد بود در جهت آشنایی کوه نوردان ایرانی با کوه نوردانی که در بالاترین سطح جهانی به این فعالیت مشغول اند. حضور 25 سنگ نورد زبده ی اروپایی که همگی کارهایی شاخص را در جهان به انجام رسانده اند، و در سازمان های معتبر و با سابقه ای مانند "گروه کوهستان بلند" (GHM)، کلوب آلپن فرانسه (CAF)، آلپاین کلاب انگلستان (AC)، و سازمان های کوه نوردی سوییس و اسلوونی فعالیت می کنند، قطعا درس های عملی و تجربه اندوزی های مفیدی برای حدود پنجاه کوه نورد ایرانی حاضر در جشنواره خواهد داشت.

واقعیت این است که عمده ی فعالیت های کوه نوردی ایران، در بیش از شصت سال که از آغاز کوه نوردی نوین در کشور می گذرد، تکراری (صعود از مسیرهای صعود شده) بوده و از جمله، تمامی کارهای خارج از کشور کوه نوردان ایرانی، با وجود آن که در بسیاری موارد از نظر امکانات مادی و وسایل فنی مدرن چیز زیادی کم نداشته، فاقد نوآوری بوده است. صعود دیواره های بلند، یکی از مهم ترین و جذاب ترین شاخه های کوه نوردی جدی است که در جشنواره ی بیستون،‌ جلوه هایی پیشرفته از آن، در معرض دید و ارزیابی سنگ نوردان ایرانی قرار خواهد گرفت و کار استادان جهانی این رشته در منطقه، محکی خواهد بود برای سنجش سطح کار خودمان.

خبرگزاری برنا

خبرگزاری مهر

وب سایت «بیستون» به آدرس www.bisotun.ir حاوی مطالب جامع و کاملی از محوطه تاریخی بیستون است. شما در این وب سایت می توانید بخش های مختلفی از جمله کتیبه بیستون، سوابق و پیشینه تاریخی بیستون و ... را بخوانید. با توجه به برگزاری جشنواره بین المللی سنگ نوردی بیستون که در حال حاضر در این منطقه برگزار می شود، تماشای این وب سایت می تواند جالب و دیدنی باشد.

در وب سایت جام جم آنلاین تصاویر زیبایی از مناطق تاریخی بیستون، قابل تماشا خواهد بود. دیواره فرهادتراش، سنگ بلاش، نیایشگاه پارتی، غار شکارچیان، مجسمه هرکول، نقش برجسته مهرداد دوم و نقش گودرز دوم بعضی از آثار تاریخی این منطقه است.

نقل از: کوه نیوز

به مناسبت جشنواره ی سنگنوردی بیستون

کوه بیستون به ارتفاع تقریبی 2800 متر در 40 کیلومتری شرق شهر کرمانشاه قرار دارد. جبهه ی جنوبی این کوه، یک پارچه از سنگ، تقریبا عمودی، و مشرف بر جاده ی همدان- کرمانشاه است. این جبهه ی عظیم، با توجه به ارتفاع شهر بیستون (1320 متر) که کمی پایین تر از ابتدای دیواره قرار دارد، در بلند ترین بخش ها حدود 1200 متر ارتفاع دارد، و شامل مجموعه ی پیچیده ای از دیواره های آهکی است. طول این دیواره ها، از شهر بیستون تا نزدیکی کرمانشاه که به توده ی کوهستانی- صخره ای پراو و طاق بستان می پیوندد، در حدود 30 کیلومتر است. به این ترتیب، می توان گفت که دریایی از امکانات سنگ نوردی در این مجموعه ی سترگ قرار دارد. این کوهستان، یکی از ضخیم ترین لایه های آهکی جهان است که غار دشوار و عمیق پراو (با ژرفای 752 متر) در آن قرار دارد.

نخستین صعودها

توضیح واضحات(!): شخصیت ها و وقایع را سیاه و سفید نبین؛ هر کس و هر رویداد می تواند در برگیرنده ی طیفی از خوبی ها و بدی ها، یا مثبت ها و منفی ها باشد. ما به شهرداری تهران انتقاد زیاد داریم، اما دلیلی ندارد که از کارهای خوب آن قدردانی نکنیم...

جناب آقای احمدی بافنده

شهردار گرامی منطقه ی یک تهران

با سلام؛

در خبرها آمده بود که آن شهرداری، ادامه ی فعالیت جاده سازی از سربند به پس قلعه را متوقف ساخته و قصد دارد که این مسیر را به پیاده راه بدل سازد. انجمن کوه نوردان ایران از جنابعالی و همکاران تان به خاطر این اقدام شایسته، قدردانی می کند. امید آن که از تعریض راه پیاده رو به شکل افراطی هم خودداری، و گام هایی جهت حفظ و احیای ساختار سنتی روستای پس قلعه برداشته شود.

اطمینان داریم که وجود یک "روستای بدون خودرو" با معماری و بافت قدیمی در نزدیکی تهران، می تواند جاذبه ای منحصر به فرد برای انبوهی از گردشگران داخلی و خارجی، و منشا درآمدی پایدار برای اهالی پس قلعه باشد.

در تیتان و یلوستون، مفهوم "پارک ملی" را به واقع در برابر چشم دیدیم؛ جنگل و مرتع در امان مانده از چرا و درخت بری و بوته کنی، رودخانه ها و دریاچه های شفاف که حکایت از نبود فرسایش خاک داشتند، جانوران کوچک و بزرگ که در اطراف دیده می شدند (چند نمونه که ما دیدیم: گوزن "موس"، گوزن شمالی، خرس سیاه، بوفالو، عقاب، سمور، سنجاب، مارموت، قزل آلاهای بسیار درشت،...)، هماهنگی معدود بناهای موجود با طبیعت، باریک بودن راه اصلی ماشین رو، محدودیت واقعی سرعت خودروها برای کم شدن خطر برخورد با جانوران، و مدیریت محسوس و موثر که علاوه بر تامین امکان بازدید چند میلیون نفر، اجازه ی هیچ گونه تخریب و آلوده سازی را نمی داد.

این بار خبر از ساوالان (سبلان) می رسد؛ هیات کوه نوردی مشکین شهر می خواهد  در غرب ساوالان پناهگاه بسازد.

در حالی که بیشتر پناهگاه های کوهستانی ایران به کانون های آلودگی، عوامل تخریب محیط زیست، و محل مورد استفاده ی شکارچیان و "گنج یابان" (سارقان آثار فرهنگی زیرخاکی) بدل شده، و هیچ یک از آن ها واجد حداقل شرایط استاندارد نیستند، ساختن پناهگاهی دیگر، فقط دور ریختن بودجه است!

لطفا پناهگاه نسازید و بودجه ی آن را برای تامین دفتری در شهر که بتواند مرکز تجمع کوه نوردان و محل کتابخانه ای برای آنان باشد، صرف کنید.

جمعی از کوه نوردان آذربایجانی، طوماری در مخالفت با ساخت این پناهگاه تهیه کرده اند. برای امضای آن به وبلاگ گروه کوه نوردی و اسکی آلپ تبریز مراجعه کنید، یا "ادامه ی مطلب" را بخوانید.

ساوالان- عکس از وبلاگ گروه آلپ تبریز

یادداشت رضا زارعی در این زمینه، در: کوه قاف

مقاله ی عباس محمدی با عنوان: پناهگاه ها؛ دوگانه ی بهره برداری و حفاظت

یکی دیگر از یادداشت های عباس محمدی: لطفا پناهگاه نسازید

جریمه کردن مخربان محیط زیست، هیچ دردی را دوا نمی کند؛ متخلف را باید محکوم به بازگرداندن محیط تخریب شده به وضع اولیه کرد، و علاوه بر آن جریمه ی سنگینی هم از او گرفت.

یادداشتی در این زمینه را از دکتر ناصر کرمی در ایرن بخوانید.

دکتر ناصر کرمی

دکتر حسین آخانی، استاد گیاه شناسی دانشگاه تهران، از جمله متخصصانی است که قلم و رفتار خود را فدای مصلحت اندیشی های سودجویانه و عافیت جویی های بز دلانه نکرده است. این ویژگی، او را به چهره ای شاخص در میان مدافعان محیط زیست ایران بدل ساخته است. آخانی، یک چهره ی منتقد طرح های سد سازی و پروژه های عمرانی هزینه بر بی توجیه است. مقاله ی عالمانه ی او را در نقد طرح ساخت دریاچه ی تفریحی در چیتگر تهران، در سبزپرس بخوانید (خواهش می کنم حتما بخوانید!).

دکتر حسین آخانی

تارنمای انجمن کوه نوردان ایران- فاطمه زند حبیبی

در 6 سال گذشته، انجمن کوه نوردان ایران با همکاری سازمان های مردم نهاد و افراد داوطلب دیگر، فعالیتی متمرکز در منطقه ی پلور- رینه به منظور حفاظت گل های شقایق و به طور کلی پوشش گیاهی دامنه های دماوند انجام داده است. این فعالیت ها شامل پخش تراکت ، نصب پلاکارد، و آموزش چهره به چهره در فصل رویش شقایق (ماه های خرداد و تیر) بوده است . با توجه به افزایش آسیب های وارده از طرف گردش گرانی که با خودرو به دشت خومه (یا دشت شقایق) وارد می شوند، به شهرداری و شورای شهر رینه پیشنهاد دادیم که در مورد نصب "گارد ریل" در این منطقه اقدام کنند. نخستین نشست برای تصمیم گیری و ارایه ی راهکار، در تاریخ 15/6/89 برگزار شد و دومین جلسه نیز در تاریخ 29/6/89 با حضور کار گروه محیط زیست بخشداری لاریجان و بخشدار لاریجان و تعدادی از اعضای انجمن در آمل و نمایندگان هیات مدیره ی انجمن برگزار گردید. در این جلسه تصمیم نهایی گرفته شد که جلوی دشت شقایق گارد ریل نصب شود، که البته انجام این کار پس از نامه نگاری و مکاتبات لازم صورت خواهد گرفت .

مسوول پروژه : شورای شهر آب اسک و رینه

یادداشت مفیدی در این زمینه، در وبلاگ آرامکوه آمده است.

رضا زارعی- کوه قاف

بیرون کردن کبوتران برای غارنوردی!

گاه وضع محیط زیست (و سایر اوضاع!) طوری می شود که حتی قوی ترین آدم ها هم به مرز نا امیدی و جنون (دور از جان!) می رسند. چنین است که محمد علی اینانلو هم با آن یال و کوپال، می گوید که: «بهتر است به یکباره نماد ایران را نابود کنید». یادداشت او را درباره ی کارهای مخرب اخیر در دماوند، در سبز پرس بخوانید.

محمد علی اینانلو

این جشنواره از ٢۶ تا ٣٠ مهر با حضور جمعی از بهترین سنگ نوردان فرانسه، سوییس، اسلوونی، ایتالیا، انگلستان، آمریکا، و ایران در بیستون کرمانشاه برگزار خواهد شد. جشنواره، فرصتی خواهد بود برای انتقال تجربه های کوه نوردی، و بهره بردن از طبیعت با شکوه و میراث فرهنگی غنی کرمانشاه.

در پای این دیواره ی سترگ و در گرماگرم صعود روی سختون های بیستون، نوای دل نشین دوستی ها و صفای دیدار هم نوردان، غبار بد فهمی های احتمالی را پاک خواهد کرد و دل ها را روشن خواهد ساخت...؛ ما، اهالی سرزمین کوهستانیم!

انجمن کوه نوردان ایران، متن زیر را به عنوان یک پیمان نامه برای مربیان کوه نوردی و آموزش دهندگان طبیعت پیمایی، پیشنهاد می دهد. امیدواریم که با همکاری و پیشنهادهای دیگر دوستان (به ویژه مدرسان طبیعت گردی سازمان میراث فرهنگی، مربیان فدراسیون کوه نوردی، و فعالان محیط زیستی) بتوانیم پیمان نامه ی کامل و بهتری فراهم سازیم تا چراغ راه همه ی طبیعت دوستان باشد.

ما که کوه نوردی را به عنوان ورزش، و یا برای سود بردن از ارزش های طبیعت، یا ارضای حس ماجراجویی، و جز این ها انتخاب کرده و قصد داریم آن را به دیگران هم آموزش دهیم، پیمان می بندیم که:

در مردادماه 1388 از "پژوهشکده ی مطالعات و تحقیقات منابع آب" (وابسته به وزارت نیرو) نامه ای به فدراسیون کوه نوردی فرستاده شد که در آن، به ارزش یخچال های طبیعی کشور و خطر آلودگی آن ها توسط زباله و فضولات انسانی اشاره و گفته شده بود: «... عمده ی آلودگی های مناطق یخچالی و برفچالی ناشی از فعالیت های انسانی می باشد. در این بین سهم علاقمندان به کوه نوردی که هرساله و بعضا در گروه های چند صد نفری مبادرت به صعود به قله های مجاور این منابع می نمایند، بیش از سایرین می باشد.  [...] با توجه به نقش محوری فدراسیون کوه نوردی در برنامه ریزی، هماهنگی و نظارت بر فعالیت تیم های کوه نوردی کشور، دستیابی به هدف های مورد نظر در حفاظت کیفی حریم یخچال های طبیعی کشور بدون مشارکت آن نهاد محترم امکان پذیر نخواهد بود». در پایان نامه، از فدراسیون خواسته شده بود که دستور عمل هایی را در زمینه ی رعایت مسایل زیست محیطی در کوه ها تهیه کند، و آمادگی پژوهشکده را نیز برای همکاری با کارشناسان فدراسیون اعلام کرده بودند.

کاسه توالت بدون چاه، برای استفاده با کیسه ی حمل مدفوع (عکس از آرام کوه)

گزارش سفر کوه نوردی- زیست محیطی به آمریکا را می توانید در تارنمای انجمن بخوانید که البته این گزارش را به تدریج اصلاح و تکمیل خواهم کرد و عکس های دیگری هم به آن خواهم افزود. در زیر، می توانید بخش «محیط زیست» این گزارش را که نسبت به گزارش دو روز قبل اصلاح و تکمیل شده است، ببینید:

یک هدف مهم گروه ما (و به ویژه شخص خودم) آشنایی با گرایش های زیست محیطی کوه نوردان آمریکایی و نیز دیدار از پارک های ملی آمریکا بود. یکی از هدف های آمریکن آلپاین کلاب، و یک مساله ی مورد علاقه ی کوه نوردان آمریکایی از دیرباز، موضوع حفظ چشم اندازهای بکر طبیعی و حمایت از حیات وحش بوده است. دلبستگی ما به امر حفاظت کوهستان، متقابلا توجه کوه نوردان آمریکایی را جلب کرده و به موضوع داغی برای گفتگو بدل شده بود.

استفن متر (Stephen Mather)  نخستین مدیر اداره ی پارک های ملی آمریکا (The National Park Service)  گفته است که پارک های ملی، بهترین معرف های آمریکا هستند...

گوزن "موس" در تیتان

پریسا مژده ای راد- ایرن

4 مهر اکنون به نمادی برای حفاظت از کوه‌ها تبدیل شده است؛ روزی که در سراسر کشور، دوستداران طبیعت در حرکتی خود‌جوش محیط‌های کوهستانی را از زباله پاک می‌کنند.

عکس از رامین نوری

هجوم گسترده و بی‌ضابطه گردشگران از دیگر خطراتی است که محیط‌های طبیعی را در معرض خطر قرار داده است. سیل گردشگران و کوهپیمایان که روز به روز بر تعدادشان افزوده می‌شود هر هفته به مناطق کوهستانی سرازیر می‌شوند.
حدود 20سال پیش در ایران به همت عباس جعفری طبیعت گرد نامی ایران، چهارم مهر ماه «روز کوهستان پاک» نامیده شده است و برنامه های پاکسازی کوهستان شکل گرفت. بسیاری از کوهنوردان و طبیعت‌دوستان در یکی دو جمعه نزدیک به این روز، می‌کوشند که بخش‌هایی از مسیر کوهپیمایی خود را از زباله‌های رهاشده پاکسازی‌ کنند. همچنین، برنامه‌هایی برای جلب توجه همگان به لزوم حفاظت محیط‌های ارزشمند کوهستانی اجرا می‌کنند.

امسال نیز چون هر سال تشکل‌های زیست‌محیطی مختلف در روز کوهستان پاک با فراخوان عمومی به محیط‌های کوهستانی رفتند و این محیط‌ها را از زباله پاک کردند، اقدامی که تا‌کنون باعث جلب بسیاری از مردم برای شرکت در این اقدام شده است به‌طوری که هرسال بر تعداد شرکت‌کنندگان در این مراسم افزوده می‌شود. انجمن کوهنوردان ایران و شماری از گروه‌ها و باشگاه‌ها و هیأت‌های کوهنوردی مانند هیأت تهران،پارس خودرو، دخانیات، کارگران و سازمان‌های مردم‌نهاد انجمن حفظ محیط کوهستان،مؤسسه کوهستان سبز، انجمن زنان مبارزه با آلودگی محیط زیست، پایگاه طبیعت گردی ایران، انجمن راهنمایان ایرانگردی و جهانگردی با همراهی واحد کوهستان شهرداری منطقه یک تهران به برنامه‌های ویژه برای پاکسازی‌ بعضی نقاط در روزهای 25 شهریور، 2 مهرماه و همچنین روز جمعه 9 مهرماه کار آموزشی چهره به چهره در مسیرهای شمال تهران انجام دادند.

در سفری که از ٧ شهریور به مدت تقریبا یک ماه همراه چند نفر از دوستان در آمریکا داشتیم (گزارش در: اینجا)، علاوه بر کوه نوردی و راه پیمایی در منطقه ی پارک ملی گراند تیتان، از چند پارک ملی دیگر (یوسمیتی، آرک، یلوستون، گراند کانیون، نیاگارا) هم دیدن کردیم. گفتنی از این تجربه، بسیار است که امیدوارم بتوانم به تدریج بخش هایی از آن را در این تارنگار بنویسم. در این جا، به بهانه ی مقاله ی ارزنده ای که با عنوان بالا از طریق دوستم فرشید فاریابی به دستم رسیده، اشاره می کنم به وضع آبشار نیاگارا که شاید معروف ترین آبشار جهان و یکی از جاذبه های بزرگ گردشگری آمریکا است؛ در پای آبشار، می شد کف سنگینی را دید که در کناره های رود جمع شده بود که این وضع نشانگر کم شدن کشش سطحی آب (ناشی از آلودگی) است. همچنین می شد بطری های پلاستیکی و دیگر زباله های سرگردان جامد را هم دید (صد البته نه به مقداری که در رودخانه های ایران دیده می شود!).

مقاله ی زیر، اشاره دارد به این که وضع رودخانه ها حتی در ایالات متحده که مدیران آن معتقدند آلودگی ها زیر کنترل است، وخیم است.

رودخانه‌های جهان، این تنها منابع تجدیدپذیر آب شیرین و بوته‌ای برای رشد و نمو حیات متنوع آب‌زی؛ طبق بررسی‌‌های جدید جهانی، در معرض بحرانی جدی‌اند. گزارشی که اخیراً به تاریخ سی‌ام سپتامبر، در نشریه‌ی علمی نیچر انتشار یافت؛ نخستین نمونه از نوع خود به‌شمار می‌رود که کلیه‌ی تأثیرات مخرب عواملی چون آلودگی، سدسازی، آبیاری‌های ناصحیح زراعی، دگرگونی اوضاع مرداب‌ها و ظهور گونه‌های نامتعارف زیستی را بر سلامت رودهای جهان تحت ارزیابی قرار داده است.

به‌گفته‌ی دانشمندانی که اقدام به انتشار چنین گزارشی کرده‌اند؛ شمایلی که پس از بررسی‌های متعدد، هم‌اکنون از محیط زیست رودخانه‌های زمین منتج شده، سیمایی شوم و موحش است: هشتاد درصد جوامع انسانی، در مجاورت آب‌های به‌شدت پرخطر رودخانه‌های آلوده ساکن‌اند و این، تهدیدی جدی برای بهداشت منابع آبی است و پیامدش همانا ظهور زیست‌بوم‌های آلوده‌ای‌ست که هزاران گونه از گیاه و حیوان آبزی را هم به لبه‌ی پرتگاه انقراض‌ کشانیده است.

پنجم مهر (27 سپتامبر) روز جهانی جهانگردی بود. در تارنمای میراث خبر مقاله ی ارزنده ای از مزدک دربیکی درباره ی تعریف های نادرست از اکوتوریسم، و همچنین در مورد اثرات ویرانگر گردشگری مسوولیت ناپذیر بر زیست بوم های کشور آمده است. در این مقاله، اشاره های بجایی به «نبود فرهنگ استفاده» از طبیعت، تاثیر «تب گردشگری» و «تعطیلات با یک کوله» بر محیط زیست، و «نبود برنامه ی مدیریتی در مناطق مقصد اکوتوریستی» آمده است.

کوه نوردان، و به ویژه راهنمایان کوه نوردی و تورگردانان را به خواندن این مقاله دعوت می کنم.

فدراسیون کوه نوردی و صعودهای ورزشی با صدور بیانیه ای ضمن تبریک «روز جهانی کوهستان پاک» به تمامی کوه نوردان و طبیعت دوستان، خواستار حفظ و صیانت از کوه ها این سرمایه های ارزشمند خدادادی و دغدغه ی یکایک اقشار جامعه در برابر تخریب ها و ساخت و سازها و جاده کشی ها و انواع و اقسام آلودگی های زیست محیطی شد.  در این بیانیه ضمن هشدار نسبت به وضعیت نگران کننده ی تشدید تخریب های کوهستانی و انتقاد از بی توجهی و سهل انگاری برخی نهادهای ذی ربط به وظایف قانونی خود و عدم امکان سنجی های مناسب در پاره ای اقدامات غیرمتعارف با توجیه توسعه گردشگری، از جمله احداث جاده، ایجاد تله کابین، ساخت جانپناه و  ... از تمامی سازمان ها، نهادها، ارگان ها و دستگاه های مربوط درخواست کرد؛ ضمن بهره مندی از نظرات متخصصان متعهد محیط زیست و دلسوزان و دوستداران واقعی طبیعت و با تدابیر بازدارنده و لازم الاجرا، از هر اهرم قانونی و بدون هیچ مسامحه، در برابر هر گونه اقدام تخریبی مقابله و برخورد نمایند و بودجه های تخصیص یافته را نیز با کارشناسی های دقیق و ملاحظات زیست محیطی هزینه نمایند تا همگی در حفاظت از این موهبت الهی و امانت ملی و انتقال بهینه ی آن به نسل های آینده سربلند باشیم .

امید که به یمن بهره مندی صحیح از کوه های زیبا و مثال زدنی کشور عزیزمان و تنفس در هوای دلپذیر  و پاک کوهستان، جامعه ای سالم و شاداب را از دامان پرمهر طبیعت هدیه بگیریم.

گفتنی است: همه ساله «روز جهانی کوهستان پاک» ( ۲۶ سپتامبر مقارن با ۴ مهر)  توسط  طبیعت دوستان به ویژه کوه نوردان گرامی داشته می‌شود.

به نقل از سایت خبری فدراسیون کوه نوردی

«شعور یک گیاه، در وسط زمستان، از تابستان گذشته نمی‌آید؛ از بهاری می‌آید که فراخواهد رسید.»

جبران خلیل جبران – نامه‌های عاشقانه یک پیامبر

خرد چشم جان است چون بنگری / تو بی چشم شادان جهان نسپری

    و من امروز در شگفتم که چرا پس از گذشت این همه سال، هر چه دست را سایبان چشم می‌کنی، کمتر نشانی از خردمندی در زمانه‌ای که امروز اسیرش شده‌ایم، می‌بینی و می‌بینم و می‌بینیم؟!
    با این وجود، ایمان دارم آنها که امروز – در وسط زمستان! - تحمل گل و گیاه و گفتگو را در تقویم‌ها ندارند، روزی که چندان دور نیست، خود به سرنوشت روز اسناد ملّی می‌افتند و در عطر بهاری که خواهد آمد، خفه خواهند شد. این را شعور همان گل و گیاه دارد به من و تو نوید می‌دهد! نمی‌دهد؟

به نقل از وبلاگ مهار بیابان زایی

ادامه ی عکس ها را می توانید در ادامه ی مطلب ببینید