دیده بان کوهستان

 در وصف محیط زیست (و البته در مورد بسیاری امور دیگر) این سرزمین قطعا که نمی توانیم بگوییم "هر روز بهتر از دیروز"... و اگر نخواهیم بگوییم "هر روز دریغ از دیروز" که بسیار تلخ است، باید بگوییم "امروزمان بهتر از فردا"(!) که به زبان خیام می شود: ای دوست بیا تا غم فردا نخوریم/ وین یک دم عمر را غنیمت شمریم!

رییس هیات کوه نوردی همدان، حمید اولنج بود که هم کوه نورد خوبی بود و هم حسن اخلاق و حسن سلوک داشت، و توانسته بود در دو سه سال گذشته، هیات تقریبا مرده ی همدان را فعال و جمعی از بهترین کوه نوردان پیر و جوان آن شهر را به هیات جذب کند. متاسفانه، اما رییس تربیت بدنی همدان با اشکال تراشی هایش نگذاشت که اولنج به کار ادامه دهد و او را وادار به استعفا کرد.

اکنون بشنوید از رییس جدید هیات استان همدان که به یکی از گروه های کوه نوردی شهر اخطار داده است که در مورد تخریب کوهستان الوند حرفی نزند و گرنه با آن "طبق قوانین انضباطی برخورد خواهد شد". داستان از این قرار است که در وبلاگ گروه کوه نوردی پویان همدان خبر اقدام به ساخت پارکینگ در تاریک دره بدون مجوز اداره ی محیط زیست، درج شده است اما از آن جا که هیات کوه نوردی جدید با سازندگان تله کابین و پیست اسکی نرد عشق می بازد، ورود کوه نوردان به بحث تخریب محیط کوهستان را بر نمی تابد. و این در حالی است که در همه جای جهان، یکی از کارهای کوه نوردان، دیده بانی و مراقبت محیط های کوهستانی است.

یادداشتی در این مورد را در دیار الوند بخوانید.

همچنین بخوانید: تله کابین گنجنامه نمونه ای از...  و: اطلاعیه در مورد تله کابین گنجنا مه

برنامه هایی که معمولا با عنوان "صعود سراسری"، در سال های گذشته توسط فدراسیون کوه نوردی یا بعضی هیات ها برگزار می شد، خوشبختانه از سوی این دستگاه ها دیگر به ندرت اجرا می شود. اما، نهادها و اداره های دولتی و گاه گروه های غیر دولتی، در این مورد گوی سبقت را از فدراسیون آن دوران ربوده اند!

صعودهای جمعیتی (حدود 100 نفر به بالا) به علت تجاوزی که معمولا از مسیرهای پاکوب پیش می آید و در نتیجه موجب تخریب خاک می شود؛ به علت تولید پسماند زیاد که معمولا در پی توزیع بسته های یک بار مصرف پیش می آید؛ به علت ریخت و پاش زباله؛ به علت  ورود ناگهانی حجم زیادی از مدفوع به یک منطقه ی محدود؛ به علت ایجاد آلودگی صوتی؛ و... با اصول حفاظت کوهستان مغایرت دارد.

خانم اسد نیا، گزارشگر تارنمای "میراث خبر" به بهانه ی برنامه ی بزرگی که گویا گروه کوه نوردی "شرکت توسعه ی ارتباطات زیر ساخت" برای صعود به قله ی کلون بستک تدارک دیده است، با من گفتگویی تلفنی داشت که گزارش آن را می توانید در اینجا بخوانید.

... و اشاره ای به نقش فدراسیون

در ادامه ی یادداشتی که در روز 30 خرداد  با عنوان بالا داشتم، نکته های دیگری را در اینجا مطرح می کنم. 

یک بار دیگر یادآور می شوم که این، نظر شخصی من (عباس محمدی) است و نه لزوما نظر دیده بان کوهستان یا انجمن کوه نوردان ایران. خوشحال خواهم شد اگر نظرهای موافق و مخالف را در این مورد، در همین محیط داشته باشم.

  حدود ده سال پیش، رامین شجاعی پیشنهاد گشودن مسیر روی قله ی برودپیک را داد. من هم به عنوان مسوول روابط عمومی آن برنامه، موضوع را به فدراسیون کوه نوردی اطلاع دادم و خواستار حمایت آن از برنامه شدم. پس از چندی، فدراسیون اعلام کرد که نمی تواند از این برنامه حمایت کند و دلیل را، آن گونه که جویا شدم، کمبود تجربه ی کوه نوردان ایرانی روی قله های بلند دانسته بودند. آن زمان، در پاسخ به فدراسیون نوشتم که لازم است نگرش فدراسیون به کوه نوردی اصلاح شود و به جای تلاش و صرف هزینه برای صعود مسیرها و قله های صعود شده، در جهت گشودن مسیرهای نو و صعود قله های صعود نشده کار کند، و در هر صورت کسب تجربه در این زمینه باید از جایی آغاز شود. در همان زمان، به هیچ وجه نمی شد جامعه ی کوه نوردی ایران را کم تجربه دانست؛ در حدود هفتاد سال از نخستین کوه پیمایی های ورزشی در کشور می گذشت، فدراسیون کوه نوردی مان با بیش از نیم قرن سابقه از سازمان های ملی کوه نوردی کشورهای اروپای شرقی و چین و ... قدیمی تر بود، و کوه نوردان ایرانی بیش از یک دوجین برنامه در هیمالیا و دیگر کوه های بلند جهان اجرا کرده بودند که از آن میان می توان به صعود سه قله ی بالای هشت هزار متر (ماناسلو، گاشربروم 2، و اورست) اشاره کرد.

گزارش و عکس هایی از جشن تیرگان و همایش روز ملی دماوند را که در روز 17 تیر در شهر رینه برگزار شد، می توانید در تارنگار (وبلاگ) انجمن دوستداران دماوند ببینید.

دکتر حسین آخانی- سبز پرس

 اصلا فکرش را هم نمی کردم که اولین یاداشت خود را از برلین به سوگنامه دوست و همفکر عزیزمان یاسر انصاری اختصاص دهم. طبق عادت همیشگی بعد از دو روز فرصت کردم سری به اینترنت و سبز پرس بزنم که با دیدن خبر پر کشیدن یاسر بشدت شوکه شدم. هنوز یادم نمی رود وقتی در آخرین روزهای سال 89 درختان چنار دانشگاه به زمین افتادند خود را به دانشگاه رساند و اولین کسی بود که گزارش این حادثه دردناک را در سبز پرس منتشر کرد.

گزارشی خواندنی از راه پیمایی در "پارک ملی" (بلا نسبت!) لار، با عکس هایی زیبا و شکوه هایی از ماشین رانی و سبزی چیدن در این منطقه را می توانید در تارنمای پر محتوای کوه-فلسفه که نویسنده ی آن آقای منصوری است، بخوانید.

در یادداشت 30 خرداد این تارنگار، اشاره کردم به این موضوع که کیفیت، عنصری است فراموش شده در صعودهای ایرانی. در آن یادداشت گفتم که: کوه نوردان ایرانی، در کارهای خارجی خود، همچنان به دنبال صعودهای تکراری و  عنوان های "دهان پر کن" هستند. گذشته از ساده پسندی بسیاری از کوه نوردان، گریز بیشتر آنان از کارهای مجدانه و سخت، و ضعف عمومی جامعه ی کوه نوردی در تشخیص "کیفیت"، به نظر من فدراسیون کوه نوردی هم در مقام سازمان ملی این فعالیت، وظیفه ی خود را در تعریف کوه نوردی فنی و کیفی به درستی انجام نداده است.

رامین شجاعی، کوه نورد نام آشنای کشور که چند سالی است در کانادا اقامت دارد، در تارنگار داستان کوه نقد ارزنده ای را شروع کرده به طرح پیشنهادی فدراسیون در مورد صعودهای برون مرزی. خواندن این نقد را به فعالان جامعه ی کوه نوردی و به کوه نویسان توصیه می کنم، و درخواست دارم که به منظور ارتقای سطح کوه نوردی کشور، وارد این بحث شوند.

حسین عبیری گلپایگانی در روز 22 تیر درتارنگار کوهستان سبز یادداشتی در ارتباط با درگذشت یاسر انصاری، فعال محیط زیست و پایه گذار سبز پرس نوشته بود که خواندنی است:

 بگذار تا بگریم چون ابر در بهاران      کز سنگ ناله خیزد روز وداع یاران

 بگذار تا بگویم شرح فراق یاران   از دست رفت صبرم، با من ببار باران

 یاسرجان به یاد دارم که اولین آشنای رسمی بنده با شما در جلسات کمیته محیط  زیست شورای شهر بود و همیشه شما با صدای رسا مشکلات محیط زیست شهری را برای حاضرین تشریح می کردی ولی از فردا دیگر جلسات کمیته محیط زیست شواری  شهر بدون حضور تو صفای نخواهد داشت.

یاسرجان چند سالی بود که در یکی از شبهای ماه مبارک رمضان با برگزاری همایش  تجلیل از خبرنگاران حوزه محیط زیست از برو بچه خبرنگار تجلیل می کردی  ( ماهی یکی از بهترین ماههای خدا می باشند و در این ماه همگی میهمان حضرت حق هستیم) ولی از امسال دیگر در همایش تجلیل از خبرنگاران برتر حوزه محیط زیست در ماه پر فیض  رمضان صدایت را نخواهیم شنید و بدون حضورتو این همایش  صفای نخواهد داشت و برای اینکه نشان دهیم دوست داریم و روحت از این به بعد در آن مراسم حضور دارد؛ به رسم ادب  گلدان گلی  زیبا در مراسم به نام شما در یکی از صندلها خواهیم گذاشت . راستی تو که خود گلی خوشبو و زیبا بودی  کدامین گل گلدانی می تواند جای خالی ترا پر کند.

پیکر مرحوم انصاری صبح فردا در بهشت زهرا تهران تشییع می شود. همچنین مجلس ختمی در روز جمعه، از ساعت 11 صبح در مسجد جامع شهرک قدس برپا خواهد بود.

متن کامل اعلامیه در: سبز پرس

مرگ، حقیقتی است که اگر به هنگام باشد، اندوهی تامل برانگیز بر دل می نشاند و شاید حسرتی و هشداری که زندگان و زندگی را پاس بداریم. مرگ جوان، اما واقعیتی است که «درد در رگان و حسرت بر لبان و آتش در استخوان» می نهد. کوچ همیشگی یاسر انصاری کجوری چونان مرگ رودی شفاف و خروشان است که سدی شوم آن را خاموش می سازد؛ یا جنگلی شاداب که راه سازان رهزن آن را بیابان می کنند؛ یا علفزاری که به زیر سم اسب یغماگران خاک، خاکستر می شود.

شور عاشقانه وبی پروای او را در دفاع از محیط زیست ستمدیده ی این سرزمین، از همان نخستین برخورد (شاید 6-5 سال پیش) دریافتم و هر بار که می دیدم اش یاصدایش را می شنیدم، گرمای این عشق را بیشتر حس می کردم. یقین دارم که در آخرین لحظه ها هم  چشم انداز کوه ها و تالاب ها و ساحل های زخم خورده ی ایران را در نظرگاه داشته و دلواپس آن ها چشم بر هم نهاده است.

با چشمانی اشکبار، برای همسرش مژگان جمشیدی این دیده بان خستگی ناپذیر محیط زیست ایران، صلابت کوهستان را آرزو می کنم تا بتواند این غم کوهوار را با خود بکشد. محیط زیست از نفس افتاده ی ایران، امروز غمناک تر از هر روز است؛ سخنگویی دلاور و تلاشگری کم مانند را که از پایه گذاران «کانون عالی گسترش فضای سبز و حفظ محیط زیست» و خبرگزاری سبزپرس بود، از دست داده است.

 این اندوهِ گران بر همه ی طبیعت دوستان تسلیت باد.

آیا می پندارید که تخریب همه جانبه ی منابع طبیعی و محیط زیست کشور  که رکوردهای جهانی را زده است، بی دلیل پدید آمده است؟ نه! کافی است گفته های مصطفی نوری معاون نظارت و ارزیابی طرح های سازمان چنگل ها و مراتع را در خبرآنلاین بخوانید تا دریابید که مطابق نظر ایشان،"برای واگذاری هزار متر زمین به هر خانوار نه مشکل کمبود عرصه داریم و نه مشکل کمبود آب"! و با این کار، هم میهنان گرامی می توانند "به تماشای طبیعت خدادادی و مناظر زیبا و آسمان و ستاره ها بنشینند... وضمن انبساط خاطر ... به مطالعه، خلاقیت، ابداعات و اختراعات" بپردازند و "از بسیاری مزایای دیگر" هم بهره مند شوند!

همچنین می توانید گفته های معاون وزیر راه و شهر سازی را در همان خبرآنلاین بخوانید تا دریابید که برخلاف آن چه که تا کنون در دانشکده های کشاورزی تدریس کرده اند و برخلاف تجربه های جهانی، می توان با کشت و کار در واحدهای کوچک و پراکنده ی هزار متری تولید کشاورزی را بالا برد، بخشی از نیاز خانواده‌ها به محصولات کشاورزی را برآورده ساخت، و  زمینه ی صادرات محصولات کشاورزی، و  مامنی برای شهروندان برای مواقع بروز زلزله را هم فراهم کرد!

خبر گزاری ایسنا، دفتر مشهد، چندی پیش گفتگویی با چند کارشناس و فعال محیط زیست (محمد درویش، کمال الدین ناصری، ناصر کرمی، بیژن فرهنگ دره شوری، و عباس محمدی) داشت، و با طرح این پرسش که "آیا به سمت‌وسوی اهداف سند چشم‌انداز در زمینه محیط زیست حرکت می‌کنیم؟" مقایسه ای نوستالژیک هم کرده میان خراسان 1340 و خراسان 1390 که خواندنی است. متن این گزارش را در  اینجا ببینید.

خبرگزاری دانشجو نیز در روز 15 تیر گفتگویی با چند فعال محیط زیست (یاسر انصاری، حسین عبیری، عباس محمدی) داشت که گزارش آن را با عنوان "نابودی محیط زیست، هدیه ی شوم توسعه ی ناپایدار" در اینجا آورده است.

ادامه ی مطلب در: وبلاگ   برج سینا

در روز جمعه 17 تیر حدود سه هزار نفر، به عشق دماوند (و بلکه با دعوت او!) به رینه آمدند تا بر زانوی این کوه بزرگ، این پیر سرزمین ایران، و این یادگار دوران بنشینند و ساعت هایی را به سرخوشی بگذرانند. از رینه و پلور تا آمل و بابل، از ساری و گرگان تا تهران و اسلام شهر، از ایلام و بروجرد تا تنکابن و رامسر، از سمنان و سنگسر تا ... بسیاری شهرها و روستاهای دیگر، از کودک و نوجوان تا میانسال و کهنسال آمده بودند تا با تماشای غرفه های عکس و کتاب و صنایع دستی، با نقاشی، با گپ و گفت، با گوش سپردن به موسیقی های محلی، سنتی، کلاسیک و پاپ، با گوش جان سپردن به شاهنامه خوانی مسحور کننده ی استاد امیر صادقی، با نشستن به پای سخنان استاد اسماعیل کهرم که از محیط زیست با تمام وجود سخن می راند، و با آب پاشان شادمانه در آخر کار...  بگویند که دماوند را و دیگر نقاط این خاک را عاشقانه دوست دارند.

در تقویم باستانی ایران، سیزدهم  تیر ماه به نام  تیرگان خوانده شده و  این روز یکی از بزرگ ترین جشن ها بوده است. اگرچه با تغییر تقویم در گذر زمان، سیزدهم تیر تقویم خورشیدی امروز (که از نظر تطبیق با اوضاع فلکی، از دقیق ترین تقویم های جهان است) با سیزده تیر تقویم های باستانی یکی نیست، اما چون تیرگان مناسبتی جز سیزدهمین روز از ماه تیر نداشته و بر رویداد فلکی خاصی (مانند اعتدال های بهاری و پاییزی یا کوتاهی و بلندی روز و ...) دلالت نداشته، بهتر است که همین روز را تیرگان بخوانیم.

مازندران گذشته از این که دربرگیرنده ی بخش قابل توجهی از اندک گستره ی جنگلی ایران است، همچنین استانی است که نخستین و دومین قله ی بلند کشور (دماوند و علم کوه) و رخ شمالی بسیاری از قله های بلند البرز مرکزی هم در آن قرار دارد. بنا بر این، مازندران دربرگیرنده ی بخش بسیار مهمی از میراث کوهستانی کشور است. هنگامی که از «میراث کوهستانی» سخن می گوییم، منظور  تنوع شکل بندی های زمین شناختی، تنوع زیستی، تنوع تاریخی، و تنوع فرهنگی مردمان کوه نشین است که هرکدام از این مقوله ها دارای ارزش های ویژه و بی بدیل است.

برای آگاهی از برنامه های این روز، لطفا نگاه کنید به یادداشت 13 تیر همین تارنگار.

عباس محمدی- سبزپرس

در حالی که واکنش ها به وعده محمود احمدی نژاد مبنی بر بخشیدن هزار متر مربع زمین به هر ایرانی ادامه دارد و قرار است به زودی فاز آزمایشی آن اجرا شود، برخی از کارشناسان اعتقاد دارند که این طرح، طرحی غیر کارشناسی است، عده ای نیز در مقابل اعتقاد دارند که این طرح، طرح حساب شده ای است با این توضیح که چنین طرحی می تواند خواسته های تصمیم سازان آن را به خوبی برآورده کند. منتقدان معتقدند که این طرح مانند طرح شکست خورده طوبی تنها پول باد آورده را نصیب یک عده خاص می کند.

 عباس محمدی، از فعالان محیط زیست در گفت و گو با سبزپرس در مورد این طرح می گوید: به نظر من این که عده ای می گویند این طرح، غیر کارشناسی است، غلط است.

او در توضیح گفته خود اضافه کرد: این طرح کارشناسی شده است، نه از آن جهت که عملی است، بلکه از آن جهت که مقصودی که پشت این بحث است می تواند به خوبی حاصل شود.

دوست عزیزمان حسین زندی، گزارش زیر را از "صعود قلم" نوشته است:

این  همایش از سوی وبلاگ نویسان کوهنورد به صورت خود جوش از طریق فراخوان

اینترنتی مدت شش سال است که در شهر های مختلف برگزار می شود و این بار

قرعه به نام همدان افتاد.

 در این برنامه بیش از صدو بیست نفر از کوه نویسان و جمعی از فعالین و

پیشکسوتان کوهنوردی ایران از شهر های تهران، اصفهان،همدان، کاشمر، سنندج،

مهاباد، تبریز، زنجان، اردبیل، سنقر، سقز، بیرجند،مشهد ، کرمان و... شرکت

داشتند، که از بزرگترین گردهمایی های کوهنوردان به شمار می رود.

همایش صعود قلم در دو روز با برنامه های متنوع اجرا گردید.

زمان: جمعه 17 تیر ماه 90

مکان: جاده ی هراز – شهر رینه – دانشگاه پیام نور

 بازدید از غرفه ها: 10 صبح  الی 15 عصر

غرفه ها شامل:  رصد دماوند با تلسکوپ ، سیاه چادر عشایر ، کارگاه مجسمه سازی ،کارگاه نقاشی ، نمایشگاه کتاب و عکاسی ،کارگاه آموزش گردشگری ، کارگاه موسیقی و سرود و... . 

ویژه برنامه: 15 الی 18 عصر

شامل:  سخن رانی، نقالی، شعر خوانی، اجرای چهار گروه موسیقی، اختتامیه ی برنامه با جشن آبپاشان.

 میزبانان این جشن:

-انجمن دوست داران دماوند

- انجمن کوه نوردان ایران (گروه دیده بان کوهستان، دفترهای نمایندگی شهرهای مازندران)

- دانشگاه پیام نور رینه

- بخشداری لاریجان

- شورای اسلامی رینه و شهرداری رینه

    بگسسته مباد مهر و پیوند            هان ای شرف وطن، دماوند

سیزدهم تیر ماه، روز جشن تیرگان و روز ملی دماوند است. انجمن کوه نوردان ایران، انجمن دوستداران دماوند، و شماری از دیگر کوه نوردان و طبیعت دوستان، در نزدیک ترین جمعه به این روز، جشن و همایشی در شهر رینه برگزار می کنند.

چند روز پیش، خبرگزاری مهر  یک گفتگوی تلفنی با من داشت که در زیر می توانید گزارشی از مطالب بیان شده را بخوانید. بخشی از گفته های من هم امروز از شبکه ی یک سیما پخش شد.

خبرگزاری مهر

تخریب ارسباران حتی برای معدن طلا توجیه ندارد

برنامه ی انتخاب یک هیات مدیره برای جریان "صعود قلم" و صعود به قله ی یخچال (همدان) در روزهای 9 و 10 تیر برگزار شد. از انجمن کوه نوردان، دوستانی از دفتر مهاباد، دفتر سنقر، دفتر همدان، و همچنین افرادی از تهران شامل: کیومرث بابازاده رییس اسبق، عباس محمدی رییس پیشین، و عباس ثابتیان رییس کنونی انجمن در جلسه و صعود شرکت داشتند.

گزارش و عکس هایی از این برنامه را می توانید در وبلاگ کوهستان و در ماگما ببینید.

جواد گیاه شناس- الوند پرس

به نظر می رسد آبان ماه امسال پایان انتخاب ریاست فدراسیون کوه نوردی تحت مدیریت محمود شعاعی باشد . انتخابی که پس از یک وقفه ی طاقت فرسا در دوران فدراسیون مهندس هوایی، بارقه های امیدی را در دل کوه نوردان و هیئت های کوه نوردی بارز نمود تا شاهد پیشرفت های موثر و همچنین تثبت جایگاه کوه نوردی در میان سایر ورزش ها باشند . 

محمود شعاعی که در این انتخابات با همراهی و حمایت سازمان تربیت بدنی که حتی قبل از برگزاری رای گیری کیومرث هاشمی وی را رییس فدراسیون خطاب می نمود، بدون هیچ برنامه ای حتی در همان جلسه رای گیری سکاندار ورزشی گردید که پیش از او مهندس هوایی و تیم مدیریتی وی چالشی بنیادین را فرا روی آن قرار داده بود . از برگزاری برنامه ی هیمالیانوردی ناموفق تحت سرپرستی افراد غیر متخصص تا بکار گیری افراد مغرض کوه نوردی کشور در ورطه ی سقوط قرار گرفته بود    و بی شک اهالی این ورزش به هر کسی جز مهندس هوایی اقبال نشان می دادند

به بهانه ی برنامه ی صعود قلم

با وجود مشکلات بسیار در گرفتن مجوز انتشار مجله، هزینه های سنگین اداره ی آن، محدودیت های قانونی و خودساخته در نوشتن مطلب، ایستا بودن قالب و دشواری در انتشار سریع مطالب در نشریه های کاغذی، و مشکلات دیگر شکی باقی نمی ماند که فضای مجازی جایگاهی برجسته برای قلم زنان عالم کوه نوردی دارد.

به دوستانی که در برنامه ی صعود قلم گرد هم می آیند، پیشنهاد می کنم که ضرورت وارد شدن وبلاگ نویسان به عرصه ی نقد جدی تر جریان های کوه نوردی کشور را طرح کنند. جامعه ی کوه نوردی ما نیاز به نگاه منتقدانه و متین به بحث هایی مانند ضرورت پرداختن به صعودهای نو در هیمالیانوردی، نقش فدراسیون کوه نوردی در جمود (یا پیشرفت؟) این فعالیت، اخلاقیات در کوه نوردی، اهمیت حفاظت از کوهستان، و مانند این ها دارد. 

یادداشتی درباره ی جایگاه برجسته ی (!) مطالعات و ارزیابی های زیست محیطی در پروژه هایی مانند سد سازی را در "گفتگوی داغ سبز" بخوانید.

سازمان حفاظت محیط زیست، مطالعات زیست محیطی سد گتوند را که سبب شور شدن همیشگی رود کارون خواهد شد، ندیده است!

در همین زمینه: موزه ی سو’ مدیریت مدیران آب و نیرو

با گرگوری کروچ (Gregory Crouch)در گراندتیتان آمریکا (برنامه ی مبادله ی کوه نورد) آشنا شدم. گفت که یک بار به ایران آمده و با زنده یاد عباس جعفری به نقاط گوناگون کشور رفته است، یاد خاطراتی که با عباس داشتیم، اشک در چشم هایمان نشاند. چهره ای دل نشین داشت و انگلیسی را خیلی شمرده و متین (به شیوه ی اهل قلم) صحبت می کرد، و همیشه دفترچه ای همراه داشت و یادداشت بر می داشت.  بعدا دریافتم که چند کتاب نوشته است و با مطبوعاتی مانند نشنال جئوگرافیک، کلایمبینگ، راک اند آیس، آیلندز، و بک پکر همکاری دارد. کوه نوردی های بسیاری در جهان، از جمله در کوهستان بسیار وحشی و دشوار پاتاگونیا، و در آلاسکا، و قراقوروم انجام داده است.

یکی از کتاب های خودش به نام Enduring Patagonia (پاتاگونیای طاقت فرسا) را به هر یک از ایرانی های مهمان آمریکن آلپاین کلاب هدیه داد. ایوان شوینارد کوه نورد اسطوره ای و پایه گذار شرکت پاتاگونیا و فعال بزرگ محیط زیست کوهستان، درباره ی این کتاب گفته است: "اثر این کتاب در شرح جذبه ی صعود کوه های پر خطر، بیش از هر کتاب اورستی است که خوانده ام." یادداشتی درباره ی این کتاب را می توانید در اینجا بخوانید.

امروز فرصتی است که یک بار دیگر با او بنشینیم و شرحی از یکی از سفرهای پر ماجرایش به پاتاگونیا را بشنویم.

تهران- خیابان نجات اللهی، نبش ورشو، خانه ی شهریاران جوان،  از ساعت 5 تا 8 بعد از ظهر

دو سال پیش، در مقاله ای که به  سمینار کوهستان پاک و ایمن داده بودم، نوشتم:

قرارگاه ونداربن، نمونه ی بزرگ بی راهه رفتن فدراسیون کوه نوردی در «حمایت» از ورزش کوه نوردی است.  با وجود قرارگاه رودبارک، نیازی به تصرف یک هکتار از منابع طبیعی (البته با مجوز اداره ی منابع طبیعی) نبود و فقط می توان تصور کرد که فدراسیون با این توهم که «به نفع کوه نوردان است اگر سهمی از منابع طبیعی را برای آنان بگیریم» (و شاید با این پیش بینی که در آینده ، زمین گران قیمت شده ی قرارگاه رودبارک را بفروشند؟)، به این کار اقدام کرده است. این قرارگاه، در حریم رودخانه ی حفاظت شده ی سردابرود واقع شده و هم ساخت آن و هم پساب های آن قطعا به رودخانه و به تاسیسات مرکز پرورش آزادماهیان کلاردشت  آسیب خواهد رساند. این مرکز، در سال 1362 پس از بررسی های میدانی گسترده در مازندران به منظور نجات گونه ی در معرض انقراض و بسیار اقتصادی آزاد ماهی، در کلاردشت ( بالاتر از رودبارک ) به بهره برداری رسید. مکان یابی مرکز به گونه ای صورت گرفت که بالاتر از آن هیچ سکونتگاه قابل توجهی نباشد تا آب کاملا سالم رودخانه به مرکز برسد. اما ، اکنون قرارگاه فدراسیون ، بزرگ ترین ساختمان منفرد در بالادست مرکز یادشده است (متن کامل مقاله، در اینجا).

اکنون به نوشته ی پایگاه اینترنتی کوه نوردان کلاردشت، سیل منطقه سبب شده که حدود پنجاه هزار لیتر گازوییل قرارگاه وارد رودخانه ی سردابرود شود. قطعا در آینده هم پساب و زباله های این مجتمع موجب آلوده سازی بیشتر رودخانه خواهد شد.

خطای غیر قابل بخشش فدراسیون فوتبال در بازی با عراق که منجر به حذف تیم امید ایران از رقابت های مقدماتی المپیک شد، برای چندمین بار نشان داد که این دستگاه های رسمی و "متخصص" برخلاف آن چه که در مورد خودشان می پندارند، در موارد پر شماری اشتباه می کنند. اگر مشابه چنین خبطی را یک باشگاه یا سازمان غیر دولتی مرتکب شده بود، با آن چه می کردند؟!

بد نیست که آقای شعاعی رییس فدراسیون کوه نوردی هم که خویشتن را در جایگاهی برتر از افکار عمومی کوه نوردان می پندارند و فکر می کنند که می توانند از صعودهای هیمالیایی تا غارنوردی، از اسکی کوهستان تا سنگ نوردی سالنی، و از دوچرخه سواری کوهستان تا ورود و خروج کوه نوردان خارجی را به بهترین وجه مدیریت کنند و در این زمینه ها نیازی به سازمان های غیر دولتی ندارند... اندکی تامل کنند!

تنها خرد جمعی است که کم ترین خطا را دارد... .

نکته ی مهم: مسوولیت آن چه که در این تارنگار نوشته می شود، بر عهده ی نویسنده ی آن است و به طور مشخص، مطالبی که به قلم من در نقد فدراسیون نوشته می شود، نظر شخصی خودم است و بدیهی است که خود باید پاسخ گوی صحت و سقم آن باشم.

در عین حال این تارنگار آمادگی درج نظر مخالفان بحث های طرح شده را دارد.

عباس محمدی

تارنمای "باشگاه خبرنگاران" گفتگویی تلفنی با من داشت و نظر مرا درباره ی برنامه های کوه نوردی خارج از کشور و مدیریت فدراسیون خواست. متن این گفتگو را که خالی از اشکال نیست، می توانید در اینجا بخوانید. اما لازم به توضیح است که عبارت "شعاعی هزینه های فدراسیون را حیف و میل می کند" از من نیست و فکر می کنم که این، برداشت گزارشگر از گفته ی من است مبنی بر این که هزینه های سنگین برای انجام صعودهای تکراری، کمکی به ارتقای این ورزش نمی کند. در گفتگوی تلفنی امروز صبح با رادیو ورزش هم گفتم که من چون در مورد مسایل مالی فدراسیون اطلاع دقیقی ندارم، از اظهار نظر در این مورد خودداری می کنم.

در مهر ماه 1385 صادق آقاجانی از ریاست فدراسیون کوه نوردی

استعفا داد (و آن گونه که منابعی دیگر گفتند: وادار به استعفا شد). انتقادهایی به شیوه ی مدیریت او که نزدیک به ربع قرن اداره ی فدراسیون را بر عهده داشت، وارد بود. عده ای خوشحال شدند که او می رود و برای منتقدان فدراسیون پیام تبریک فرستادند! جمعی هم رفتن آقاجانی را رفتن مدیری کارآمد می دانستند و معتقد بودند که کار فدراسیون از آن پس لنگ خواهد شد. من مطلبی نوشتم با عنوان   شادی و شکوهی در این رفتن نیست که در آن ضمن اشاره به ضعف های فدراسیون، گفتم که برای برطرف شدن این ضعف ها باید روش مدیریتی عوض شود و با رفتن این و آمدن آن دیگری مشکلی حل نخواهد شد.

این روزها که قصد دارم یک بار دیگر با نگاهی انتقادی به کارنامه ی فدراسیون کوه نوردی بنگرم، با خواندن یادداشت آن روز در می یابم که "در بر همان پاشنه می چرخد" و ضعف های پایه ای مانند رابطه ی "آقا بالا سرانه" ی فدراسیون با جامعه ی کوه نوردی، بی توجهی به کیفیت صعودها، و پر اشکال بودن "انتخابات" رییس همچنان برقرار اند.

گزارش از: محمد ثابت- مسوول کارگروه دیده بان کوهستان هیات کوه نوردی فارس

 برنامه ی تنگ رغز به مناسبت هفته ی محیط زیست، توسط کارگروه دیده‌بان کوهستانِ هیأت کوه‌نوردی و صعود‌های ورزشی استان فارس با هماهنگی اداره کل حفاظت محیط زیست استان و همراهی خانه ی فرهنگ بوم گردان پارس و گروه آب‌‌های سپید برگزار شد.

 تاریخ اجرا: 12 تا 15 خرداد

 تعداد اعضا: 15 نفر

  موقعیت اقلیمی‌:

 تنگ رغز در 27 کیلومتری شهرستان داراب از توابع استان فارس و در مجاورت روستای حسن آباد واقع شده که به دلیل جاری بودن رودخانه در این تنگ آبشار‌ها و حوضچه‌‌های فراوانی بوجود آمده است.

 زمین شناسان حادث شدن چنین پدیده‌های طبیعی را نتیجه ی جریان یافتن رودخانه‌‌های جوان باقدمت چندین هزار ساله می‌‌دانند. طول تعدادی از آبشار‌ها بیش از 20 متر و عمق حوضچه‌‌ها به بیش از 15 متر می‌رسد.

 اهداف اجرای برنامه:

معدن مس سونگون که در منطقه ی منحصر به فرد ارسباران فعالیت دارد، در هفته های اخیر عملیات تخریبی خود را به خارج از محدوده های تعیین شده ی پیشین هم گسترش داده است. متن گزارش بازدید اخیر دو نفر از اعضای انجمن حفظ محیط کوهستان از این منطقه را در  اینجا بخوانید.

از سال 1384 با جلب همکاری گروه های کوه نوردی، انجمن های زیست محیطی و دیگر طبیعت دوستان، توانسته ایم هر سال در فاصله ی 15 خرداد (روز جهانی محیط زیست) تا 13 تیر (جشن تیرگان/ روز ملی دماوند)، روزهای تعطیل را در دامنه های جنوبی دماوند به آموزش چهره به چهره در زمینه ی حفظ محیط کوهستان بپردازیم و در نزدیک ترین جمعه به سیزدهم تیر هم جشن تیرگان یا جشن دماوند را در شهر رینه برگزار کنیم. این مجموعه برنامه ها، کمک موثری بوده است به برقراری و تعمیق ارتباط ما با گروه هایی از اهالی رینه و پلور و مجموعه ی طرفداران محیط زیست. همچنین نقش ملموسی داشته است در افزایش آگاهی زیست محیطی کسانی که در آخر هفته برای تفریح و پیاده روی به حاشیه ی جاده ی پلور- رینه می آیند. 

دوستان رسانه ای نیز هر سال لطف کرده و تا حدی فعالیت های ما را پوشش داده اند که این خود سبب طرح مسایل مربوط به دماوند (و به طور کلی کوه ها) در مطبوعات و خبرگزاری ها و صدا و سیما، و در نتیجه موجب افزایش حساسیت همگانی نسبت به کوهستان های کشور شده است. در این میان همه ساله، حسین عبیری نقش بسیار موثری در طرح موضوع و در جلب خبرنگاران و اهالی رسانه به منطقه داشته است. چند خبر و گزارش  مربوط به این موضوع را که در یکی دو هفته ی اخیر در جام جم آنلاین، اطلاعات، و خبرگزاری ایلنا درج شده است، می توانید در تارنگار حسین عبیری ببینید.

امسال هم  فعالیت هایی مرتبط با طرح نگاهبانی دماوند از نیمه ی خرداد آغاز شده است؛ از 16 تا 20 خرداد که با کوه نوردان آمریکایی در مسیر جنوبی دماوند بودیم، یک پاک سازی اساسی در اطراف "بارگاه سوم" و یک پاک سازی در کل مسیر صعود جنوبی دماوند انجام دادیم. در روز جمعه 27 خرداد اعضایی از دفتر نمایندگی انجمن در بابل، گروه کوه نوردی شرکت سایپا، و افرادی از انجمن دوستداران دماوند ؛ و در روز جمعه 3 تیر در شرایط هوای مه آلود و سرد، اعضای دفتر انجمن در آمل، اعضای انجمن دوستداران دماوند، و ... در دشت خومه (دشت شقایق) و چند نقطه ی دیگر حضور یافتند.

برای آشنایی بیشتر با روز ملی دماوند، طرح نگاهبانی دماوند، و انجمن دوستداران دماوند، به این یادداشت نگاه کنید.

زمان: دوشنبه ۶ تیر ۱۳۹۰ از ساعت ۱۷ تا ۲۰
مکان: سالن شهریاران جوان - خیابان استاد نجات‌اللهی (ویلا) - نبش ورشو، آمفی تئاتر شماره ۲

موضوع:

خبرهای کوه‌نوردی

کوه‌نوردان آمریکایی در ایران، و گزارشی از برنامه ی "تبادل کوه‌نورد" بین انجمن کوه‌نوردان ایران و آلپاین کلاب آمریکا

گزارش گرگوری کراچ، عضو آلپاین کلاب آمریکا از صعود در پاتاگونیا

گزارشی از برنامه ی "تبادل کوه نورد" را می توانید در اینجا بخوانید.

شرکت در نشست‌های ماهانه‌ی انجمن کوه نوردان ایران برای همگان آزاد است.