"روز ملی رویارویی با سدها" در پیش است
ساعت ۳:۳٦ ‎ب.ظ روز ٢٦ اردیبهشت ۱۳٩٠ : توسط : عباس محمدی

از سال 1387 روز 29 اردیبهشت را "روز ملی رویارویی باسدها، برای حفاظت رودخانه ها" نامیده ایم. امسال، به این مناسبت همایشی در شهر بابل در روز جمعه 30 اردیبهشت خواهیم داشت.

خانم میترا البرزی منش مقاله ای در سبز پرس درمورد فجایع زیست محیطی که در کشور جریان دارد، نوشته است. بخشی از این مقاله به موضوع سد سازی اختصاص دارد:

دریاچه ارومیه با ساخت و بهره برداری40 سد و در دست ساخت بودن 12 سد دیگر و احداث جاده میان گذر به احتضار کشانده شد، حجم آبش بیش از 50 درصد کاهش یافت و به منبع تولید ریز گرد و پراکنش  نمک به اراضی زراعی و باغات مردم تبدیل شد و  هنوز ساخت 40 سد بر منابع تامین آب این دریاچه در دستور مطالعه است. در چنین شرایطی سخن از انتقال آب بین حوزه ای  از ارس یا دریای خزر یا منابع دیگر به این دریاچه می شود. لابد چند سال بعد که ارس  با 53 سد ساخته شده و 11 سد در دست ساخت و 49 سد در دست مطالعه و همچنین انتقال آب به دریاچه ارومیه، دچار بحران اکولوژیک شد، با صرف هزینه های هنگفت، یک طرح بسیار عظیم و بی نظیر نه تنها در خاور میانه بلکه در جهان، برای آن ارایه می شود. این چنین است که بسیاری از تالاب های دیگر ایران مانند کمجان، هامون، تشک، بختگان، پریشان، ارژن، مهارلو، گاوخونی، و هیرمند در شرف خشک شدن است و آنگاه می پرسیم که چگونه است که ریز گرد ها امسال بیش از 20 استان ایران را مورد هجوم قرار داده اند؟ آسیب های انسانی ریزگردها را کدام یک از مسئولان و تصمیم گیرندگان طرح های بالا پاسخ گو هستند و چگونه تلاش می شود تا از سلامت مردم حفاظت شود؟ در چنین شرایط ناپایدار تالاب ها،  هنوز بر ساخت پالایشگاه در جنب میانکاله و احداث راه از میان خلیج گرگان و نابودی تالاب بین المللی میانکاله ابرام و اصرار می شود تا مردم بهشهر 20 دقیقه زودتر به ساحل برسند و یا استان مازندران نیز پالایشگاه داشته باشد و از استان خوزستان کم نیاورد. استان خوزستانی که مصب کارونش  با پیش روی آب شور و خشکیدن نخلستان های ساحلی در اثر کاهش آب کارون به دلیل ساخت 20 سد و  در دست ساخت بودن 20 سد دیگر، با ناپایداری مواجه است.  و البته قرار است 59 سد دیگر بر روی کارون ساخته شود و بدین ترتیب تالاب هایش بیشتر نابود شود و ریز گردها بیش از پیش سلامت مردم و محصولات زراعی را تهدید کند.

 


با این همه سد سازی که با هدف تامین آب شرب و زراعی صورت گرفته و آمار آن به 588 سد بهره برداری شده، 137 سد در دست ساخت و 546 سد در دست مطالعه می رسد باز هم" آمارهای موجود در کشور نشان می‌دهد که سرانه آب تجدیدپذیر در 50 سال اخیر روند نزولی داشته است و از 7 هزار مترمکعب برای هر فرد در 1335 به 1700 مترمکعب در سال 1387 رسیده است که این رقم حدود 25 درصد متوسط جهانی است و پیش‌بینی می‌شود که این روند نزولی همچنان ادامه پیدا کند و در افق 1404 به حدود 1300 مترمکعب برای هر فرد برسد. این در حالی است که رقم مصرف 1710 مترمکعب برای هر انسان در سال، مرز تنش آبی است." البته نقش افزایش جمعیت در این روند نباید نادیده گرفته شود، اگرچه هنوز مسئولین بر افزایش جمعیت تاکید دارند و مهم نیست که ساده ترین نیاز همین جمعیت یعنی آب شرب  در شرایط کنونی در مرز تنش قرار دارد.