دیده بان کوهستان

جناب آقاي كولاني

مديركل محترم منابع طبيعي استان تهران

با سلام؛

به آگاهي مي‌رساند: بهره‌برداري غيراصولي از دامنه‌هاي رشته كوه توچال در شمال تهران، روز به روز شدت مي‌يابد و صور جديدي از آن ظاهر مي‌شود. يكي از اشكال ناهنجار بهره‌برداري كه هيچ تناسبي با پايتخت بزرگ كشوري كه داراي منابع عظيم سوخت فسيلي و امكانات مادي وفني قابل توجه است، ندارد چراي دام به روش چند هزار سال پيش در كوه‌هاي شمال شهر است. در حال حاضر، دام‌داراني از منطقه‌ي ايگل و آهار تا قله‌ي توچال و اطراف هتل مدرن آن مي‌آيند، همچنين در منطقه‌هاي دركه (جنگل كارا)، دربند (بالاتر از امام‌زاده ابراهيم به سمت ايستگاه سوم تله كابين)، گلابدره، بنديخچال، حدفاصل ايستگاه پنج توچال تا اسپيدكمر، گردنه‌ي پيازچال، و منطقه‌ي كن، گله‌هاي پرشمار دام به چشم مي‌خورند كه البته به تناسب فصل و كم و زياد شدن علوفه تغيير مكان مي‌دهند.

تا آن جا كه ما اطلاع داريم، از سال 1374 سازمان جنگل‌ها و مراتع با همكاري شهرداري تهران، دامنه‌هاي توچال را از كن تا سوهانك قرق اعلام كرد، و اصولاً به خاطر ارزش حفاظتي پوشش گياهي اين منطقه در جلوگيري از خطر سيل و رانش زمين، و به خاطر ارزش تفرجي و زيست محيطي اين كوه‌ها كه آخرين بقاياي طبيعت تهران است، چراندن دام و سوزاندن بوته‌هاي غيرعلوفه‌اي (به عنوان سوخت) را مي‌توان بدترين شكل بهره‌برداري از اين محيط دانست.

جالب توجه اين كه در چند سال اخير، نه تنها دامنه‌ي اين كار محدود نشده، بلكه بعضي از دام‌داران به ساختن بناهايي دائمي هم اقدام كرده‌اند. از جمله، در گردنه‌ي پياز چال، (ارتفاع 3200 متر) سنگ‌چين دام‌داري تبديل به يك ساختمان كامل شده و افرادي در آن ساكن شده‌اند.

پيشنهاد مي‌گردد قرق تمامي دامنه‌هاي توچال برقرار و با قدرت تمام اجرا شود، و حتي اگر دام‌داران ياد شده داراي حقوق قانوني در اين منطقه هستند، با آنان مصالحه‌اي صورت گيرد و بساط اين شيوه‌ي ماقبل تاريخي دام‌پروري، حداقل از كنار پايتخت جمع شود. در پايان، آمادگي جمع كثيري از كوه‌نوردان را براي نظارت بر اجراي قرق يا ديگر اقدام‌هاي لازم براي حفاظت از اين سرمايه‌ي طبيعي اعلام مي‌دارد، خواهشمند است شرايط خدمت به عنوان «قرق‌بان افتخاري» را براي اين منطقه و ديگر نقاط كوهستاني كشور اعلام فرماييد.

با تقديم احترام

عباس محمدي

   مدير گروه ديده‌بان كوهستان

رونوشت: اداره كل مشاركت‌هاي مردمي سازمان جنگل‌ها و مراتع

دفتر مشاركت‌هاي مردمي سازمان حفاظت محيط زيست